Klimaatactivist Erin Brockovich richt haar pijlen op AI-datacentra
Erin Brockovich werd begin deze eeuw wereldberoemd toen Julia Roberts haar vertolkte in een film met haar naam. Nu bindt ze de strijd aan tegen AI-datacentra in Amerika.
In 1993 betaalde Pacific Gas and Electric Company het hoogste schikkingsbedrag na een massaclaim ooit, wegens jarenlange ziekmakende verontreiniging van grondwater. De wereld leerde de vrouw achter deze juridische overwinning pas jaren later kennen, toen Julia Roberts haar vertolkte in de naar haar vernoemde film, Erin Brockovich. Ze werd in één klap het Amerikaanse symbool van de strijd tegen de vervuilende industrie.
Nu, ruim dertig jaar later, heeft Erin Brockovich haar tanden in een nieuw onderwerp gezet: datacenters voor Artificiële Intelligentie. Overal ter wereld worden ze uit de grond gestampt om de AI-race te faciliteren. De grootverbruikers van water en stroom beslaan soms tot wel 20 vierkante kilometer. Ondanks hun grote impact op de omgeving, verschijnen ze met regelmaat in het Amerikaanse landschap zonder publieke consultatie vooraf, een veeg teken volgens Brockovich.
‘Als datacenters zo fantastisch zijn, waarom worden ze dan in het geheim gebouwd?’, kopte haar blog onlangs.
Brockovich wil Amerikanen inzicht geven in de snelheid waarmee de techgiganten hun AI-infrastructuur aanleggen. Op een kaart plaatst ze alle AI-datacenters die bij haar worden gemeld en door haar team zijn gecontroleerd. Sinds ze in april mensen opriep om zich bij haar te melden, staat de teller op 7.847 centra, verspreid over het hele land.
Onwaarschijnlijke held
Erin Brockovichs levensverhaal las voor regisseur Steven Soderbergh waarschijnlijk als het ideale filmscenario, omdat ze in in bijna alles een onwaarschijnlijke held was. Na twee gestrande huwelijken zocht de 31-jarige berooide moeder van drie naar een baan. Met geluk, en zonder juridische achtergrond, werd ze als juridisch medewerker aangenomen bij Masry & Vititoe, een advocatenkantoor in Thousand Oaks, een stad ten noordwesten van Los Angeles.
Brockovich stuitte per toeval op een ernstige vervuilingszaak in het gehucht Hinkley. Pacific Gas and Electric Company bleek jarenlang de chemische stof chroom-6 te hebben gebruikt om corrosie in de koeltoren van de fabriek tegen te gaan. Het afvalwater met de stof loosde het bedrijf in vijvers op het fabrieksterrein en kwam zo terecht in het grondwater. Onder de omwonenden verhoogde het de kans op ziektes als kanker, orgaanfalen, miskramen en ernstige neusbloedingen.
Dankzij Brockovichs inspanning sloten 648 gedupeerden zich aan bij een massaclaim. De schikking die werd getroffen leverde ieder huishouden miljoenen op. Brockovich werd door haar baas Edward Masry royaal beloond voor haar werk, zoals ook te zien is in de laatste scène van de film. Met de bonus van 2,5 miljoen dollar die ze kreeg, kocht ze een huis in Los Angeles. Haar geldzorgen waren voorbij.
Voor haar treffende vertolking van Brockovich, vloekend en met geblondeerde lokken, won Julia Roberts een Oscar voor beste actrice.
Schimmigheid
Na de zaak tegen Pacific Gas and Electric Company namen Brockovich en Masry meer milieuvervuilingszaken aan. Die verliepen niet allemaal succesvol. Het advocatenkantoor klaagde in 2003 een schoolbestuur in Beverly Hills aan voor het exploiteren van olieputten. Brockovich en Masry beweerden dat die activiteiten verband hielden met driehonderd kankergevallen en daarom schadelijk zouden zijn voor de studenten. Voor die claim werd onvoldoende bewijs gevonden. Het advocatenkantoor moest later de juridische kosten van het schoolbestuur vergoeden à 450 duizend dollar.
Nadat Brockovich in 2003 ontslag had genomen bij Masry & Vititoe begon ze haar eigen juridisch advieskantoor. Ook werd ze activist. Ze voerde jarenlang campagne tegen het permanente anticonceptie-implantaat Essure, dat gezondheidsschade bleek aan te richten bij vrouwen. Mede dankzij Brockovich werd het middel van de markt gehaald.
Techbedrijven zijn de volgende ondernemingen die Brockivichs vasthoudendheid moeten vrezen. De activist wil vooral een einde maken aan de schimmigheid rond plannen voor nieuwe AI-datacentra. De fabrieken worden soms aan het publiek gepresenteerd als magazijn, in plaats van datacentrum, zei de activiste onlangs in de podcast The Jim Acosta Show. Lokale bestuurders kunnen vaak weinig antwoorden geven, omdat ze door techbedrijven worden gedwongen om zwijgcontracten te tekenen. ‘Mensen hebben het gevoel dat het in het geniep door hun strot wordt geduwd.’