Kabinet drukt straffen voor verheerlijken van terrorisme door: maximaal 2 jaar cel
Israël arresteert Palestijnse ‘dokter van de armen’ zonder opgave van redenen – Volkskrant 26JUN2026
Een van de bekendste Palestijnse artsen, de 71-jarige Mazen al-Rantisi, is deze week opgepakt door de Israëlische autoriteiten op de bezette Westelijke Jordaanoever. De reden voor de arrestatie is niet bekendgemaakt.
< De Israelische staatsterroristen zullen ook deze arts wel weer zonder toelichting want ongefundeerd beschuldigen. >
‘De arrestatie van dr. al-Rantisi is opnieuw een alarmerende escalatie in het harde optreden van Israël tegen de Palestijnse maatschappij’, stelt Naji Abbas, afdelingshoofd bij Physicians for Human Rights Israel, in The Guardian. ‘De Israëlische autoriteiten vervagen steeds meer de grens tussen legitieme veiligheidsmaatregelen en de criminalisering van essentieel maatschappelijk en humanitair werk.’
Sinds oktober 2023 wordt het Palestijnse zorgverleners op de Westelijke Jordaanoever steeds moeilijker gemaakt om hun werk uit te voeren. Volgens de ngo Insecurity Insight zijn sindsdien twaalf zorgmedewerkers vermoord en 184 gearresteerd. Onder hen bevinden zich geregeld onvervangbare specialisten. Sommigen zitten zonder formele aanklacht jarenlang vast. Mensenrechtenorganisaties documenteren gevallen van marteling en seksueel misbruik van de zorgmedewerkers tijdens hun detentie.
Al-Rantisi werkte vooral voor gezinnen met lage inkomens in de stad Ramallah. Daar stond hij bekend als ‘de dokter voor de armen’. Hij verleende zijn diensten gratis aan degenen die geen zorg konden betalen of zonder verzekering leefden.
< Omvolking en het oorspronkelijke volk vermoorden is het doel, niet in staat stellen tot enig herstel. Dit fascistische apartheidsbewind gunt het oorspronkelijke volk niet wat men wel voor zichzelf opeist. >
Sinds oktober 2023 wordt het Palestijnse zorgverleners op de Westelijke Jordaanoever steeds moeilijker gemaakt om hun werk uit te voeren. Volgens de ngo Insecurity Insight zijn sindsdien twaalf zorgmedewerkers vermoord en 184 gearresteerd. Onder hen bevinden zich geregeld onvervangbare specialisten. Sommigen zitten zonder formele aanklacht jarenlang vast. Mensenrechtenorganisaties documenteren gevallen van marteling en seksueel misbruik van de zorgmedewerkers tijdens hun detentie.
Al-Rantisi werkte vooral voor gezinnen met lage inkomens in de stad Ramallah. Daar stond hij bekend als ‘de dokter voor de armen’. Hij verleende zijn diensten gratis aan degenen die geen zorg konden betalen of zonder verzekering leefden.
Volgens de Israëlische krant Haaretz hangt de arrestatie samen met al-Rantisi’s voorzitterschap van de Union of Health Workers Committees. Deze Palestijnse nonprofit organisatie verzorgt via klinieken duizenden patiënten per jaar in moeilijk bereikbare gebieden. Het Israëlische leger verklaarde de organisatie illegaal in 2020. Twee jaar later bestormden militairen het hoofdkwartier in al-Bireh en arresteerden ze drie medewerkers. Bij de Palestijnse Autoriteit is de organisatie wel wettelijk geregistreerd.
Al-Rantisi is niet de enige prominente dokter die zonder aanklacht vastzit. Zo zitten er 14 Gazaanse artsen in Israëlische cellen zonder dat er juridische procedures plaatsvinden. De bekendste van hen is Hussam Abu Safia, kinderarts en voormalig directeur van het Kamal Adwan-ziekenhuis in Noord-Gaza. Hij zit al sinds november 2024 in een Israëlische cel. Begin deze maand werd hij zonder uitleg overgebracht naar een isoleercel.
Israëlisch geweld dreunt door in politiek VS – Volkskrant 26JUN2026
‘Terrorist’ is geen neutrale kwalificatie – Trouw 25JUN2026
Hans Vasen is emeritus hoogleraar aan de Universiteit Leiden (geneeskunde)
Noem Palestine Action, Hamas of Hezbollah niet klakkeloos ‘terroristisch’, want deze term is een politiek wapen, stelt Hans Vasen.
Recent handhaafde het Britse Hof van Beroep het verbod op Palestine Action, een groep die in juli 2025 door de Britse regering werd aangemerkt als terroristische organisatie. De rechters oordeelden dat het verbod ‘rechtmatig en proportioneel’ was – een beslissing die velen zien als een aanslag op de vrijheid van meningsuiting.
Palestine Action werd opgericht om ‘de wereldwijde deelname aan het Israëlische genocide- en apartheidsregime te beëindigen’. Hun acties richtten zich op het beschadigen van eigendommen van wapenfabrikanten zoals Elbit Systems en het binnendringen van een vliegbasis. Lidmaatschap of steun aan de groep is nu strafbaar met maximaal veertien jaar gevangenisstraf. Sinds het verbod zijn honderden mensen opgepakt, soms alleen voor het dragen van borden met de tekst ‘I oppose genocide, I support Palestine Action’.
Wat hier op het spel staat, is meer dan het lot van één activistische groep. Het is de vraag hoe ver een democratische rechtsstaat kan gaan in het inperken van protest, en vooral: hoe we groeperingen benoemen – en wat dat benoemen doet met ons begrip van de werkelijkheid. Zodra een organisatie eenmaal het etiket ‘terroristisch’ heeft gekregen, verdwijnt de context van haar ontstaan naar de achtergrond en wordt elke politieke analyse bemoeilijkt.
Neem Hamas en Hezbollah. Ook zij worden vrijwel dagelijks als ‘terroristisch’ bestempeld. Maar ze zijn niet uit het niets ontstaan. Hamas werd opgericht in 1987, tijdens de Eerste Intifada – de Palestijnse opstand tegen de Israëlische bezetting. Aanvankelijk werd de oprichting door Israël getolereerd om verdeeldheid te zaaien binnen de Palestijnse gelederen. Hezbollah ontstond in 1982, direct als reactie op de Israëlische invasie en bezetting van Zuid-Libanon.
Context van buitenlandse agressie
Beide bewegingen zijn geworteld in een context van buitenlandse agressie, militaire bezetting en het ontbreken van een rechtvaardige politieke oplossing. Dat rechtvaardigt geen geweld, maar het verklaart wel waarom zulke bewegingen ontstaan en steun krijgen. Het label ‘terroristisch’ veegt die complexe historische realiteit van tafel – net zoals nu gebeurt met Palestine Action.
Dit zien we dagelijks terug in de media. In berichtgeving over een bombardement in Libanon gaat het simpelweg over ‘Israël’ of de ‘IDF’, terwijl ‘Hezbollah’ steevast wordt voorafgegaan door kwalificaties als ‘militant’ of ‘door Iran gesteund’. De woordkeuze suggereert dat de schuld bij Hezbollah ligt, terwijl de daden van de Israëlische staat als vanzelfsprekend worden gepresenteerd.
Het Amerikaanse leger en de IDF worden nooit ‘terroristisch’ genoemd, ondanks bloedige militaire campagnes
Hans Vasen, emeritus hoogleraar aan de Universiteit Leiden (geneeskunde)
Het Amerikaanse leger en de IDF worden nooit ‘terroristisch’ genoemd, ondanks militaire campagnes die honderdduizenden het leven hebben gekost. Er is een opvallende discrepantie in het gebruik van context: media spreken routinematig over ‘door Iran gesteunde Houthi’s’ of een ‘door Hamas gerund ziekenhuis’, maar nooit over de ‘door de VS gesteunde IDF’. Dat zijn geen neutrale beschrijvingen, maar politieke keuzes die de publieke opinie sturen en de schuldvraag impliciet beantwoorden.
Neem politieke labels niet klakkeloos over
Dit is geen pleidooi voor geweld of voor het verdedigen van terreur. Het is een pleidooi voor eerlijke, genuanceerde berichtgeving die recht doet aan de complexiteit van de werkelijkheid. Laten we stoppen met het klakkeloos overnemen van politieke labels en terugkeren naar een nauwkeurige beschrijving van feiten en historische context. De ware onrechtvaardigheid is niet alleen de eenzijdige veroordeling van niet-statelijke groeperingen, maar ook de weigering om de daden van statelijke actoren met dezelfde morele maatstaf te meten.
De discussie over taal is niet louter theoretisch. In Nederland ligt op dit moment een wet klaar die het verheerlijken van terrorisme strafbaar stelt – een wet die, zoals critici vrezen, politieke protesten kan criminaliseren. Het debat over deze wet laat zien dat het terrorisme-label niet neutraal is, maar een juridisch en politiek wapen. Dat maakt het des te urgenter om kritisch te blijven kijken naar hoe media dat label overnemen en welke context daarbij steevast verdwijnt.
CIDI: antisemitische uitingen na oktober 2023 verdubbeld op sociale media. ‘Het is steeds zichtbaarder, agressiever én normaler’ – NRC 25JUN2026
< Wie nog langer denkt dat begrip, empathie en waardering vergroot en versterkt zullen blijven langs de weg van 80 jaar illegale bezetting en apartheidsbeleid, 80 jaar stelselmatige diefstal van grondstoffen, 80 jaar liegen en bedriegen, 80 jaar vernedering en verontmenselijking van de Palestijnen inclusief marteling van staatswege van mannen vrouwen én kinderen is kennelijk blijven hangen in bodemloos narcistisch slachtofferschap.
De ene genocide geeft geen recht op de volgende – niet door slachtoffers van toen en hun nabestaanden en ook niet door de daders van toen en hun nakomelingen.
Ja, nog tijdens de genocide heten Palestijnen vrij te zijn om hun land te verlaten – net zoals de joden toen die kennelijk als vrijwilligers de gaskamers vulden. Zie ook: ‘De Israëlische regering had eigenlijk nergens iets beter kunnen doen’, klinkt het op het 50-jarige jubileum van CIDI – NRC 18MEI2025 >
Stop de wapenhandel met Israel – The Rights Forum 25JUN2026
Vanwege de extreme hitte hielden we de actie beperkt tot een uur. Toch konden Kamerleden die van het station naar de Tweede Kamer liepen niet om ons heen. Met een spandoek van 60 meter, waarop de namen stonden van 60.198 Palestijnen die in Gaza zijn gedood, riepen we hen op een einde te maken aan de Nederlandse betrokkenheid bij de levering van onderdelen voor F-35 gevechtsvliegtuigen aan Israël.
Dankzij onze eerdere rechtszaak is de directe levering van F-35-onderdelen gestopt. Maar via de Verenigde Staten komen nog steeds Nederlandse onderdelen in Israël terecht. Daarom staan we op 10 juli opnieuw voor de rechtbank. We eisen dat ook deze indirecte leveringen worden beëindigd. Dat wilden we de Tweede Kamerleden en andere voorbijgangers laten weten.
‘Het leek alsof Israëlische militairen schietoefeningen op Palestijnse kinderen hielden’ – The Rights Forum 24JUN2026
De Britse chirurg Nick Maynard ging na oktober 2023 drie keer naar de Gazastrook om daar zorg te leveren. ‘Zoveel dode kinderen; dat is geen collaterale schade, dat is beleid.’
De eerste keer dat de 64-jarige Britse arts Maynard van het Oxford University Hospital tijdens de genocide naar de Gazastrook ging, was in december 2023. Hij had de jaren daarvoor de Gazastrook al herhaaldelijk bezocht, had er gedoceerd, geopereerd en lezingen gegeven. Maar deze keer was alles anders. ‘Ik arriveerde eind december 2023, via de Egyptische grens kwam ik in de Zuid-Gazaanse stad Rafah’, vertelt hij via zoom. ‘Daarna ben ik doorgereisd naar het Al-Aqsa-ziekenhuis in Deir al-Balah, zo’n beetje halverwege Gaza-stad. Alles was kapot, gebombardeerd en kapotgeschoten.’
In de Gazastrook werden twee jaar lang gemiddeld dertig kinderen per dag gedood, in de oorlog in Oekraïne is dat 0,7, tijdens de oorlog in Irak lag dat aantal op 0,6.
Dat is geen collaterale schade, dat is beleid.
Britse chirurg Nick Maynard
Gisteren kwam een VN-rapport uit dat spreekt van het doelbewust doden van kinderen als onderdeel van de genocide in de Gazastrook. Bent u het met die conclusie eens?
‘Het patroon van de verwondingen, de aantallen getroffen kinderen, het moedwillig tegenhouden van hulpgoederen, medicijnen en voedsel, het uithongeren; ik kan niet anders dan het eens zijn met die stelling. In de Gazastrook werden twee jaar lang gemiddeld dertig kinderen per dag gedood, in de oorlog in Oekraïne is dat 0,7, tijdens de oorlog in Irak lag dat aantal op 0,6. Dat is geen collaterale schade, dat is beleid. Wist je dat ouders bij hun kinderen de naam en geboortedatum op het been schreven? Zodat mensen zouden weten hoe hun kind heette en hoe oud het was, in het geval zij zelf dood waren?
U spreekt van een patroon van verwondingen. Wat bedoelt u precies?
‘In de operatiekamer heb ik wonden gezien die het gevolg waren van wapens die worden gebruikt in gevechtssituaties tussen legers. Maar Israël zette die wapens in tegen de Palestijnse burgerbevolking, met verschrikkelijke gevolgen. Ik was aan het opereren, toen er een zoveelste stroom slachtoffers van bombardementen binnenkwam, veel van hen waren in kritieke toestand. Op de grond lag een deken, met een zesjarig jongetje erin, hij heette Alaa. Zijn ouders waren dood. Ik pakte hem op en ontdekte dat hij een groot gat in zijn bovenlijf had, zijn long hing eruit, hij was bijna doodgebloed. Ik heb hem geopereerd, de bloedingen gestelpt, het gat gedicht. Maar hij had ook verschrikkelijke brandwonden, ik weet niet of hij nog leeft.’
Maynard is even stil. ‘Alaa had een zusje, van acht jaar oud, Aya. Haar been was dermate gebroken dat de bloedtoevoer werd afgeknepen. De arts heeft het gezet, zonder pijnbestrijding, want die was er niet meer. Haar gillen, ik hoor het nog steeds. En er was Habiba van elf jaar, ik heb haar geopereerd aan haar slokdarm, maar er was geen vloeibaar voedsel meer, ze is de hongerdood gestorven. En Zainab van zeven maanden, er was geen babyvoedsel meer, ook zij is van de honger doodgegaan. Ik kan doorgaan en doorgaan, ik heb zo veel gewonde en dode kinderen gezien.’
U bent drie keer in de Gazastrook geweest. Was er verschil tussen die drie keer?
‘De situatie was elke keer erger. Begin 2024 viel me al op dat kinderen ondervoed begonnen te raken, maar vorig jaar heeft Israël de Palestijnen in de Gazastrook echt uitgehongerd.
Het heeft elf weken lang de grens hermetisch gesloten, met talloze doodgehongerde kinderen tot gevolg. Op de grens namen de Israëlische militairen het melkpoeder voor baby’s dat Amerikaanse artsen in hun koffer hadden in beslag. Ik heb veel uitgehongerde kinderen geopereerd, maar hun lichamen waren te ernstig aangetast door voedselgebrek, ze hebben het niet gered. De kinderen die het wel hebben overleefd, hebben door ernstige ondervoeding hersenschade opgelopen.’
‘En dan waren er de voedseluitdelingen door de Gaza Humanitarian Foundation, vorig jaar. Daar zijn talloze tienerjongens neergeschoten, al hun families verklaarden dat Israëlische militairen gericht op hen hadden geschoten. Ik heb met de andere artsen de wonden van de jongens vergeleken. De ene dag hadden ze schoten in hoofd en nek, de andere dag in hun buik, weer een andere dag in hun testikels. Alsof de Israëlische soldaten schietoefeningen op de kinderen hadden gedaan. Op een gegeven moment kwam er een kleine, twaalfjarige jongen binnen, ook hij was daar neergeschoten, hij is op de behandeltafel doodgebloed.’
Nadert dan toch het moment dat Nederland zich wat zelfbewuster gaat opstellen tegenover Israël? – Volkskrant 24JUN2026 Commentaar
Door alle geëtaleerde tegenzin ontnam het kabinet zichzelf de kans om een groots gebaar te maken jegens de gaststudenten uit Gaza.
Daar waren ze dan toch, woensdag op Schiphol: de studenten die Gaza mochten verlaten om hier een poging te doen hun leven weer een beetje op de rails te krijgen en hun studiecapaciteiten te benutten. Daar is op zichzelf niets bijzonders aan: Nederlandse universiteiten gunnen jaarlijks vele visa aan studenten van buiten de EU – bij voorkeur aan jongeren voor wie studeren niet vanzelfsprekend is vanwege de situatie in hun thuisland.
Er zijn weinig jongeren op wie die situatie zo volstrekt vanzelfsprekend van toepassing is als op studenten uit Gaza. Onlangs nog stelden de Verenigde Naties vast dat het onderwijs ter plekke door de oorlog totaal is ontwricht: 90 procent van de schoolgebouwen is zwaar getroffen door Israëlische bombardementen. Als je het als welvarend land belangrijk vindt om een klein deel van je uitstekende onderwijscapaciteiten te delen met mensen die het minder getroffen hebben, staan Gazaanse jongeren wel ergens vooraan in de rij.
Helaas is niets vanzelfsprekend zodra het in Den Haag over Israël en Gaza gaat. De angst om de Israëlische regering voor het hoofd te stoten, zit er stevig in bij een groot deel van de Tweede Kamer. En bij het kabinet, dat er niet in slaagde van de komst van de studenten een mooi medemenselijk gebaar te maken.
Er was immers één praktisch probleem: hun visa en hun studieplekken waren geregeld, hun papieren lagen klaar, maar ze konden Gaza niet verlaten zonder diplomatieke hulp en logistieke ondersteuning van Nederland. Israël controleert de grensovergangen en beschouwt elke Palestijn als een potentiële terrorist.
minister van Buitenlandse Zaken Foto Martijn Beekman en Valerie Kuypers
Anders dan Italië, dat in mei al zeventig Palestijnse studenten evacueerde, besloot het kabinet in een kleingeestige bui om zich in de rechtbank te verzetten tegen de inspanningsverplichting om de studenten te helpen bij hun reis. Dat mislukte uiteindelijk: de rechter zag geen reden waarom Nederland de ‘relatief kleine inspanning’ niet zou leveren.
Pas daarna kwam minister Berendsen van Buitenlandse Zaken in actie, toch net iets te laat om nog van een grootse geste te kunnen spreken. Wat hem tegenhield, bleek uit de reactie van coalitiepartner VVD, die het allemaal maar niets vindt en de hele kwestie terugbrengt tot de benepen evergreen van het asieldebat: wat nou als de studenten via de achterdeur asiel aanvragen en dus nooit meer weggaan?
< Weer zo’n echo van Yesilgoz’ leugen over nareis-op-nareis. Beluister Ed Nijpels, VVD veteraan bij “Groenteman in de kast”: “Onder Yesilgoz is de VVD onfatsoenlijk geworden”. >
Daarop volgde ook nog de uit de lucht gegrepen claim dat de aanwezigheid van Palestijnen op Nederlandse universiteiten de veiligheid van Joodse studenten bedreigt.
< Narcistisch slachtofferschap: niet alleen joden dáár en hier hebben behoefte aan en recht op veiligheid >
Daarmee verwoordt de VVD het sentiment dat in het kabinet-Schoof dominant was. In het kabinet-Jetten heeft dat, na alle mitsen en maren, in dit geval dan toch het onderspit gedolven. Misschien geeft dat D66 en het CDA de impuls om het kabinet vanaf nu te dwingen zich wat minder terughoudend op te stellen tegenover de regering-Netanyahu.
Alleen al het feit dat een VN-expertcommissie woensdag vaststelde dat Israël in Gaza bewust kinderen tot doelwit van de oorlogsstrategie heeft gemaakt, zou meer dan genoeg reden moeten zijn.
Studenten en kennismigranten uit Gaza geland op Schiphol: ‘Alles is kapot, maar voor ons is er nu weer kans op leven’ – Volkskrant 24JUN2026
Met haar ogen onafgebroken gericht op de schuifdeuren van aankomsthal 4, vertelt Tamam Abusalama (32) hoe ze heen en weer wordt geslingerd tussen blijdschap, boosheid en verdriet. ‘Mijn neef heeft de genocide overleefd’, zegt ze, ‘maar tientallen andere familieleden zijn dood.’
Ze staat woensdagochtend op Schiphol te wachten op haar neef Mahmoud Abusalama, zijn vrouw en hun drie kinderen. Ze zijn deel van een groep van 42 Palestijnen uit Gaza die zojuist zijn geland en zich nu ergens tussen gate en bagageband bevindt. Het gaat om drie kennismigranten, achttien studenten en hun gezinsleden, uitgenodigd door Nederlandse universiteiten en werkgevers.
Zelf woont Abusalama al negen jaar in Brussel, haar neef is een van de laatste journalisten die nog aan het werk was in Gaza. Volgens de Internationale Federatie van Journalisten zijn zeker 236 van zijn collega’s gedood sinds de oorlog begon. Mahmoud kreeg een contract bij het in Utrecht gevestigde Momus Media, waar ze zijn netwerk en kennis willen inzetten bij de Gaza-verslaggeving. ‘Het is een enorm dilemma’, zegt Abusalama. ‘Nu is er wéér een journalist minder in Gaza. Aan de andere kant moet je redden wie je nog redden kan.’
In de aankomsthal staan vrienden, familieleden en vertegenwoordigers van de verschillende bedrijven en universiteiten. Ze hebben vervoer geregeld voor de Palestijnen vanaf Schiphol, ook voor huisvesting is gezorgd. Bij gastgezinnen, bij vrienden, op kamers of tijdelijk in woningen van mensen die op vakantie zijn. De zenuwen zijn voelbaar. Er kan nu toch niets meer misgaan? Komen ze wel door de paspoortcontrole heen?
Het is de allerlaatste hobbel na maanden van onzekerheid en spanning. De meeste Gazanen hebben al een half jaar geleden hun visum gekregen, maar konden aanvankelijk het door Israël bezette en hermetisch afgesloten Gaza niet verlaten. Dat was alleen mogelijk met hulp van Nederland.
Eerst moet het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken (BZ) een verzoek neerleggen bij Israël. Na groen licht regelt BZ, in samenwerking met internationale hulporganisaties, vervoer naar de grens. Nederland heeft eerder studenten, gezinsherenigers en werknemers geholpen weg te komen, maar was daar eind vorig jaar mee gestopt.
Maar de politieke druk is groot, rechtse fracties in de Kamer hebben meermaals vragen gesteld over de komst van de Gazanen. Ze vrezen dat ze niet terug zullen keren naar Gaza en asiel aanvragen als hun studie- of werkvisum verloopt. ‘Dat recht hebben ze. Maar dit zijn getalenteerde mensen die hier komen om een professioneel leven op te bouwen’, zegt oud-diplomaat Angelique Eijpe, die de werkgevers en universiteiten in het proces heeft bijgestaan. ‘Ze zullen liever een goede baan zoeken.’
Rechtszaak
Om hulp af te dwingen, spanden drie Palestijnen een zaak aan die ze in eerste aanleg verloren. In afwachting van beroep besloot de Raad van State in februari in een voorlopige voorziening dat de minister toch bijstand moest verlenen, vanwege de schrijnende situatie in Gaza. Vervolgens begonnen tientallen andere visumhouders zo’n zelfde procedure, en ook in hun geval verplichtte de rechter Nederland zich in te spannen.
De eerste twee studenten kwamen begin juni aan, de rest kan nu elk moment door de schuifdeur komen. ‘Ik ben ontzettend blij dat het is gelukt’, zegt Eva Bezem, de advocaat die namens de Palestijnen procedeert en ook naar Schiphol is gekomen. ‘En ik ben alweer bezig voor een volgende groep visumgerechtigden. Want Buitenlandse Zaken weigert opnieuw hulp.’
Een woordvoerder van BZ legt uit dat het ministerie de bodemprocedure bij de Raad van State afwacht en zich alleen inspant voor degenen voor wie een voorlopige voorziening is getroffen. Dat frustreert Bezem. ‘De uitkomst staat bij voorbaat vast, de rechter zal Nederland verplichten ook hen te helpen. Het kost allemaal tijd en geld en leidt tot onnodige procedures bij ons toch al zwaar overbelaste rechtssysteem.’
VN-commissie: Israël pleegt nog steeds genocide in Gaza, met kinderen als doelwitten – Volkskrant 24JUN2026
Een onderzoekscommissie van de Verenigde Naties concludeert dat Israël bewust Palestijnse kinderen in de Gazastrook tot doelwit heeft gemaakt en daar nog altijd mee doorgaat. Dit is onderdeel van een ‘weloverwogen strategie om de toekomst van Palestijnen te vernietigen’.
De onafhankelijke experts onderstrepen dat de Israëlische autoriteiten en veiligheidstroepen ook na het ingaan van de wapenstilstand in oktober 2025 misdaden tegen Palestijnse kinderen in Gaza zijn blijven plegen, waarmee er ‘redelijke gronden zijn’ om te concluderen dat de genocide doorgaat.
Israëlisch geweld doodt gemiddeld elke dag één kind in Gaza. Hoeveel doden er vallen door de verschrikkelijke leefomstandigheden en de zware beperkingen op humanitaire hulp is onbekend.
Sinds Israël met enorm geweld reageerde op de terreuraanval van Hamas op 7 oktober 2023 hebben Israëlische aanvallen in Gaza zeker 73 duizend doden geëist, onder wie 21.280 kinderen. Volgens het rapport kan worden geconcludeerd dat Israël ‘opzettelijk handelingen verricht die leiden tot de dood en tot ernstige lichamelijke en mentale schade voor honderdduizenden kinderen’. De commissie benadrukt dat Israël onder het internationaal recht juist verplicht is om Palestijnse kinderen te beschermen.
Aanwijzingen van opzet zijn er in overvloed. Zo is gebleken dat Israël met precisiewapens op vitale organen van Palestijnse kinderen heeft geschoten en juist zware explosieven zonder precisie heeft ingezet bij aanvallen op appartementencomplexen, tentenkampen en scholen, waar veel kinderen in de buurt zijn. Daarnaast beschuldigt het rapport Israël van het aanvallen van scholen en weeshuizen en van gezondheidsfaciliteiten voor moeders en kinderen, en van de inzet van honger als oorlogswapen.
Indicator voor genocide
De onderzoekers zien het bewust aanvallen van kinderen in Gaza als een indicator voor genocide. ‘De bescherming, zorg en overleving van Palestijnse kinderen zijn onlosmakelijk verbonden met het recht van het Palestijnse volk op zelfbeschikking’, zei Srinivasan Muralidhar, de Indiase jurist die de commissie leidt, dinsdag bij de presentatie van het rapport. ‘Door kinderen als doelwit te nemen, valt Israël het vermogen van het Palestijnse volk aan om voort te bestaan en hun toekomst te bepalen.’
LEES HIERONDER OOK: Wat de wonden vertellen – Volkskrant 13SEP2025
Het is maart 2024 en dit is zijn eerste dag in het Gazaanse ziekenhuis. Een Palestijnse verpleegkundige leidt hem rond. Plotseling valt zijn oog op twee jongetjes die onbeweeglijk in bed liggen. Ze zijn 8, hooguit 10 jaar oud. Hun hoofden zijn ingepakt in verband en ze liggen aan de beademing. Verder zijn hun lichamen ongeschonden.
‘Wat is er gebeurd?’, vraagt hij. De verpleegkundige spreekt nauwelijks Engels. Maar ze wijst naar hun hoofd. ‘Shot, shot’, zegt ze. Sidhwa denkt eerst dat ze zich vergist. Wordt hier op kínderen geschoten? Maar even later ziet hij op de scans dat ze gelijk heeft.
Als ze een tweede zaal oplopen, zien ze nóg twee jongetjes, in dezelfde toestand. ‘Ik dacht: what the hell?’, zegt hij telefonisch met zijn diepe basstem tegen de Volkskrant. ‘Hoe is het mogelijk dat hier in dit kleine ziekenhuis binnen 48 uur víer kinderen zijn binnengekomen die door hun hoofd zijn geschoten?’
De jongetjes zullen allemaal overlijden. In het dagboek op zijn telefoon maakt hij die avond een notitie. Tijd om na te denken is er dan nog niet. Maar in de dertien dagen daarna komt hij nóg negen kinderen tegen met een enkele kogelwond in hoofd of borst, kinderen op wie waarschijnlijk gericht is geschoten. ‘Ik dacht dat mijn ziekenhuis misschien in de buurt zat van een crazy sniper’, zegt Sidhwa. ‘Of van een droneteam dat voor de lol kinderen doodschoot.’
Artsen zoals hij zijn in hun operatiekamers al bijna twee jaar getuige van de wreedheden van Israël in Gaza. Ze moeten kunnen verdragen hoe kapotgeschoten peuters in hun armen stikken in hun eigen bloed, omdat er geen beademingsapparaat is. Ze moeten in staat zijn hun scalpel zonder verdoving in de borst van een tiener te steken, omdat ze anders geen tijd hebben voor de volgende. Ze moeten kunnen aanzien hoe hun vloer bezaaid ligt met dode kinderen.
Huiveringwekkend uitzichtpunt – NRC 23JUN2026 Lezersbrief
De reportage Israëlische Sderot ‘groeit en bloeit’, met uitzicht op het totaal vernietigde Gaza: ‘Er is geen beter overwinningsbeeld’ (15/6) laat op aangrijpende wijze zien hoezeer een mens de werkelijkheid kan manipuleren. Langs de grens met Gaza zijn toeristische uitkijkposten ingericht waar dagjesmensen tevreden neerzien op de puinhopen van Gaza. Terwijl ze trots de velden met bloeiende zonnebloemen aan Israëlische zijde laten zien, verwijten ze de Palestijnen er een rommeltje van te maken. Huiveringwekkend is het.
JD Vance verliest geduld met “woedende” Netanyahu: “Je kunt niet elk probleem oplossen door mensen te doden”
“Word wakker en zie de realiteit onder ogen.” Met die harde waarschuwing snoert vicepresident JD Vance de Israëlische kritiek op de nieuwe Amerikaanse Iran-deal de mond. Hij herinnert de ministers in Israël aan hun militaire en financiële afhankelijkheid van de Verenigde Staten en stelt “dat ze de geopolitieke realiteit onder ogen moeten zien”.
Vance beperkte zich niet tot diplomatieke kritiek, maar wees ook concreet naar de Amerikaanse militaire steun: “Gedurende de afgelopen drie maanden werd twee derde van de defensieve wapens die uw land hebben beschermd vervaardigd door Amerikaanse handen en betaald met geld van Amerikaanse belastingbetalers.”
De vicepresident uitte zijn ongenoegen ook in een interview met ‘The New York Times’: “Jullie zijn een land van negen miljoen inwoners. Je kunt niet elk probleem van nationale veiligheid oplossen door mensen te doden”, zei hij tegen de krant. Binnen Amerikaanse politieke kringen is dit een van de scherpste publieke verwijten aan het adres van Israël in jaren.
Hoe Israël medisch personeel aanvalt in Libanon: de eerste ambulance werd geraakt; toen de tweede, derde en vierde NRC 23JUN2026
< zoveelste staaltje van leugenachtige oorlogs- en moordzuchtige barbaarsheid van het Gestolen Land-regime >
Meervoudige aanvallen Uit onderzoek van NRC blijkt dat het Israëlische leger in drie maanden tijd zeker dertig keer meervoudige aanvallen uitvoerde op medisch personeel in Libanon. „Nederland kan zich niet positioneren als hoeder van internationaal recht als wij een bondgenoot hiermee laten wegkomen.”
Twee ambulances haasten zich naar een groep gewonde hulpverleners. Voor ze daar aankomen, rijden ze een beschadigde ambulance tegemoet. Een bebloede chauffeur stapt uit en begint aanwijzingen te roepen terwijl hij in elkaar zakt. Hij en zijn collega’s zijn zojuist drie keer aangevallen door het Israëlische leger.
Ambulancebroeders Mehdi Abuzeid en Ahmed Hariri rennen met opvouwbare brancards naar de gewonden om hen naar hun eigen auto over te plaatsen. Op het moment dat Abuzeid instapt om weg te rijden, klinkt een harde dreun. De auto schudt, ruiten springen en mensen schreeuwen. Hariri zit op de bijrijdersstoel en ziet Abuzeid hevig bloeden.
Zijn jeugdvriend zal de laatste van vijf aanvallen op 15 april in het Zuid-Libanese dorp Maifadoun niet overleven.
Double-taps worden ze genoemd: een militaire tactiek waarbij een eerste bombardement of beschieting wordt opgevolgd door een tweede en soms meer. Waarbij vaak toegesnelde omstanders, hulpverleners en journalisten worden gedood of gewond raken. Het opzettelijk aanvallen van burgers, hulpverleners die na een aanval hulp proberen te bieden of journalisten die verslag doen is een oorlogsmisdrijf.
Uit onderzoek van NRC blijkt dat het Israëlische leger tussen 2 maart en 2 juni dit jaar zeker dertig van zulke aanvallen uitvoerde in de strijd tegen Hezbollah in Zuid-Libanon. Hierbij zijn ten minste 97 mensen gedood en 164 gewond geraakt. Daarbij lijkt het Israëlische leger het vooral gemunt te hebben op medisch personeel. Bij die meervoudige aanvallen werden minstens 28 hulpverleners gedood en raakten er 34 gewond.
Daarnaast heeft het Israelische leger in dezelfde periode ten minste 51 keer directe, gerichte aanvallen uitgevoerd op zorgverleners, ambulances en hulpposten. blijkt uit een inventarisatie van conflictmonitor Acled die NRC analyseerde. Ook wordt er regelmatig direct naast ziekenhuizen gebombardeerd, waarbij zorgpersoneel slachtoffer wordt en ziekenhuizen zwaar beschadigd raken.
Het Israëlische leger verwerpt de beschuldiging dat het een double-tap-strategie toepast om ambulances, medisch personeel of hulpdiensten te raken, zo laat het weten in een reactie. Het geeft toe soms meerdere keren op hetzelfde doel te vuren, en claimt dat het geen medisch personeel, maar „alleen militaire doelen aanvalt, in overeenstemming met het oorlogsrecht”. Deze verklaring staat haaks op die van talloze ooggetuigen, Libanese verslaggeving, de conclusies van NRC en geraadpleegde experts.
„Elke double-tap is er een te veel. Dit zijn gewoon overtredingen van het oorlogsrecht en humanitair recht”, reageert Patrick Bolder, oud-luchtmachtofficier en defensie-expert bij The Hague Centre for Strategic Studies. Ook Marieke de Hoon, hoofddocent internationaal strafrecht aan de Universiteit van Amsterdam, veroordeelt de aanvallen. „Nederland kan zich niet positioneren als hoeder van internationaal recht als wij een bondgenoot hiermee laten wegkomen.”
Bij de Israëlische bombardementen zijn in 3,5 maand tijd ruim 4.100 doden en meer dan twaalfduizend gewonden gevallen, van wie een groot deel burgers.
Cameraman Al Jazeera omgekomen bij aanval in Gaza – Volkskrant 21JUN2026
Bij een Israëlische droneaanval op het vluchtelingenkamp Bureij in Gaza is een journalist van Al Jazeera omgekomen, meldt de nieuwszender. Bij de aanval op een huis zouden ook twee anderen zijn omgekomen.
Het Israëlische leger bevestigt de journalist te hebben gedood en zegt dat hij een ‘terrorist van Hamas’ was.
De broer van Washah, die eveneens journalist was voor Al Jazeera, kwam op 8 april om bij een Israëlische aanval. Ook hij werd door Israël beschuldigd van banden met Hamas. Zowel Hamas als Al Jazeera ontkende dat. In totaal zijn nu twaalf andere medewerkers van de zender gedood door Israëlische aanvallen, meldt Al Jazeera.
< Het fascistische apartheidsregime van het Gestolen Land vermoordde eerder al honderden journalisten in Gaza (men wil geen pottenkijkers zodat men ongebreideld kan fabuleren en liegen en ontkennen en beschuldigen. Ook vermoordde men systematisch honderden medisch cq paramedisch zorgverleners of voerden hen af naar de algemeen bekende martelgevangenissen. Daar, in het Gestolen Land, denkt men dat zij de enigen zijn die recht hebben op veiligheid. >
‘Heel Libanon moet branden’, zegt extreemrechtse Israëlische minister na dood van militairen – Volkskrant 19JUN2026
‘Voor elke traan van een Israëlische moeder moeten duizend Libanese moeders huilen’, zo reageerde de extreemrechtse Israëlische minister van Nationale Veiligheid, Itamar Ben Gvir, op de door Israël gemelde dood van vier Israëlische militairen vannacht in Libanon. Daaraan toevoegend: ‘Heel Libanon moet branden.’
JD Vance moet dreigement om wapensteun in te trekken waarmaken om Israël tot de orde te roepen – Volkskrant 19JUN2026
Nu de rook van de oorlog tegen Iran optrekt, wordt eens te meer duidelijk wie de agressor is in de regio: Israël.
Met de grootscheepse aanvallen donderdagnacht in Libanon, waarbij minstens achttien doden zijn gevallen, lijkt Israël erop uit om het broze vredesakkoord tussen Iran en de Verenigde Staten zo snel mogelijk op te blazen. In de aanloop naar de ondertekening werd steeds duidelijker dat Iran het document pas zou tekenen als het staakt-het-vuren ook Libanon zou betreffen.
In de eerste van de veertien punten uit het plan wordt niet alleen een onmiddellijke en permanente beëindiging geëist van alle militaire operaties, inclusief Libanon, ook moet de ‘territoriale integriteit en soevereiniteit’ van Libanon worden verzekerd. Oftewel: Israël moet zich uit de bezette ‘bufferzone’ terugtrekken, tot achter zijn eigen landsgrenzen. Iets wat Israël allerminst van plan is, zo bleek direct uit de woedende reacties van premier Netanyahu en zijn radicaal-rechtse ministers Ben-Gvir en Smotrich.
Nu de rook van de oorlog tegen Iran optrekt, wordt eens te meer duidelijk wie de agressor is in de regio. Deze Israëlische regering wil geen vrede in het Midden-Oosten. De oorlogen tegen Iran en in Gaza en Libanon, met als oorspronkelijk doel ‘vijanden van Israël uit te schakelen’, zijn volgens analisten een doel op zich geworden. De strategie in deze zogenoemde ‘puindoctrine’ is destructie. Waar die strategie toe leidt, valt te zien in de verwoeste Gazastrook en in de geannexeerde Israëlische ‘bufferzone’ in Libanon, waar complete dorpen met hun inwoners, geschiedenis en cultureel erfgoed zijn weggevaagd.
Israël is vastbesloten om deze heilloze strategie van pure agressie vol te houden en zijn grenzen te hertekenen. Het is een illusie te denken dat deze compleet verwoeste en ontvolkte ‘bufferzones’ tot kilometers diep in het grondgebied van Libanon, Syrië en Gaza de Israëlische grensbewoners meer veiligheid zullen geven. Achter de eenzijdig door Israël getrokken ‘gele lijnen’ wordt het verzet tegen de Israëlische agressie en bezetting immers alleen maar geharnaster, zoals Hezbollah met zijn hernieuwde aanvallen vanuit Libanon laat zien.
De grote vraag is of de Amerikanen nu hun macht gaan inzetten om Israël aan het bestand te houden. President Trump zocht met het akkoord vooral een uitweg uit zijn mislukte oorlog tegen Iran. Zolang de straat van Hormuz weer opengaat en de olieprijzen dalen, kan hij verder. Wat er verder in het Midden-Oosten gebeurt, lijkt hem niet wezenlijk te interesseren. Net als bij de Palestijnen zal ook het lot van de Libanezen hem waarschijnlijk koud laten.
Maar Iran heeft dankzij Trumps onbezonnen oorlog nu een machtig wapen in handen. Als Israël zich niet inhoudt in Libanon, zal het niet aarzelen om de Straat van Hormuz weer af te sluiten en worden Trump opnieuw de economische gevolgen aangerekend. Uit de ongekend harde woorden van de Amerikaanse vicepresident JD Vance tegen Israël deze week kan worden opgemaakt dat de VS geen sta-in-de-weg voor vrede in het Midden-Oosten meer dulden.
Vance wees Israël erop dat het zuinig moet zijn op ‘de laatste bondgenoot’ die het nog heeft. De wapenstilstand tussen Israël en Hezbollah vrijdagmiddag is een begin, maar Vance zou zijn verholen dreigement om de Amerikaanse wapensteun in te trekken, direct waar moeten maken als Israël zijn oorlogen weer voortzet.
Spanish Member European Parliament MEP Irene Montero sings “Happy Birthday” to US President Trump, and calls him “Mr. Genocide.”
Een Britse dictatuur is dichterbij dan we denken – NRC 19JUN2026
Verenigd Koninkrijk Mocht je denken dat een autoritair bewind niet kan in het VK: dat is dichterbij dan je denkt, waarschuwt Owen Jones. Door de gecentraliseerde Britse overheid en gebrek aan rechtsbescherming zou Reform UK snel veranderingen kunnen doorvoeren.
Het Verenigd Koninkrijk staat veel dichter bij een dictatuur dan je denkt. Neem een recent bericht op de socials van Zia Yusuf, een van de kopstukken van Reform UK. „De recente gebeurtenissen laten goed zien waarom ik de Tory- en Labour-politici die verantwoordelijk zijn voor het schrijnende onrecht in het huidige VK als landverraders beschouw”, schreef hij. „De dag van de afrekening komt eraan.” Hij specificeerde niet welke „recente gebeurtenissen” hij bedoelde of wat die „afrekening” zou behelzen, maar het loopt in de geschiedenis zelden goed af met mensen die als „landverraders” worden bestempeld.
De regering-Starmer kwalificeerde Palestine Action als terroristische organisatie en liet massaal mensen oppakken, veelal ouderen die met een protestbordje hun steun betuigden aan deze actiegroep tegen genocide
Misschien denk je dat dit zo’n uitzonderlijk land is dat een autoritair bewind hier geen kans van slagen heeft. Nou, ook de Verenigde Staten waanden zich zo uitzonderlijk dat het uitsloot dat er ooit iemand als Donald Trump president zou kunnen worden, laat staan dat hij de Amerikaanse democratie kon afbreken in een tempo dat „zijn weerga in de moderne geschiedenis niet kent”, volgens een recent rapport. In amper zestien maanden heeft hij de macht naar zich toe getrokken, de media aan banden gelegd, het kiesrecht ondermijnd, federale instanties gepolitiseerd, justitie als wapen ingezet tegen opponenten, en de nationale garde afgestuurd op steden met een Democratisch bestuur.
In het VK zou een autoritaire leider in hoger tempo veel verder kunnen gaan. Wij hebben geen geschreven grondwet, geen grondwettelijke bescherming van het recht op vrije meningsuiting, geen deelstaatregeringen, geen federale gerechtshoven. In ons parlementaire stelsel kan elke partij met een meerderheid in het Lagerhuis vrijwel ongehinderd haar agenda uitvoeren. Ons niet-gekozen Hogerhuis kan makkelijk worden uitgeschakeld. Reform UK wil het Hogerhuis vervangen door „een veel kleiner, democratischer tweede orgaan”, en hoewel dat aantrekkelijk kan klinken, zeggen ze er niet bij hoe ze het precies ‘democratischer’ willen maken. „Structuur nader in te vullen”, stond in hun verkiezingsprogramma voor 2024.
Opeenvolgende regeringen hebben al een autoritaire structuur opgetrokken die Reform zo kan overnemen en verder uitbouwen. Al decennia beknotten antidemonstratiewetten en zogeheten ‘antiterreurwetgeving‘ onze democratische vrijheid. De regering-Starmer kwalificeerde Palestine Action als terroristische organisatie en liet massaal mensen oppakken, veelal ouderen die met een protestbordje hun steun betuigden aan deze actiegroep tegen genocide. Of kijk hoe de pro-Palestijnse linkse opiniemakers Hasan Piker en Cenk Uygur de toegang tot het land is ontzegd omdat hun aanwezigheid volgens het ministerie van Binnenlandse Zaken „niet bevorderlijk is voor het algemeen belang”.
Het kabinet dient het omstreden wetsvoorstel dat verheerlijking van terrorisme strafbaar stelt in bij de Tweede Kamer. Op het misdrijf komen gevangenisstraffen tot maximaal 2 jaar te staan – Volkskrant 19JUN2026
Dat heeft minister David van Weel (Justitie en Veiligheid, VVD) vrijdag aangekondigd na afloop van de wekelijkse ministerraad. Van Weel: ‘Voor het verheerlijken van terroristische misdrijven en het verspreiden van terroristisch gedachtegoed is in onze samenleving absoluut geen plaats. Ook het propageren van zulke boodschappen via sociale media wordt strafbaar. We moeten onze democratie beschermen door hier paal en perk aan te stellen.’
De discussie over een zogeheten apologieverbod gaat terug tot na de moord op cineast Theo van Gogh in 2004. Pogingen het wettelijk vast te leggen, stuitten steeds op juridische bezwaren.
Het nieuwe wetsvoorstel bestaat nu uit drie strafbaarstellingen. Wie in het openbaar een terroristisch misdrijf prijst waarvoor een levenslange gevangenisstraf kan worden opgelegd, riskeert een gevangenisstraf van maximaal 2 jaar of een geldboete. Het gaat dan om het verheerlijken van een terroristische aanslag waarbij doden en gewonden zijn gevallen.
Voorts wordt het verspreiden van materiaal met lovend commentaar op een terroristisch misdrijf strafbaar, bijvoorbeeld beelden van een aanslag. De maximumstraf daarvoor wordt 1 jaar cel of een geldboete.
Ten slotte stelt het wetsvoorstel het in het openbaar betuigen van steun aan verboden terroristische organisaties strafbaar. Het kan dan gaan om het zwaaien met vlaggen tijdens demonstraties of het dragen van symbolen van verboden organisaties, op een manier die anderen ertoe kan aanzetten om de gewelddadige doelen van zo’n organisatie te gaan delen. Steunbetuigingen via (sociale) media vallen daar ook onder. Ook hier is een maximum gevangenisstraf van 2 jaar mogelijk, of een geldboete.
< Volgens Dilan Yesilgöz (vicepremier en minister van Defensie moet de wet voorkomen dat ‘het normaal wordt om terroristische boodschappen te verspreiden’. (Trouw 19/6-2025) U weet wel, die leugenachtige Yesilgoz van de ‘na-reizigers-op-na-reizigers’ en die unverfroren Douwe Bob beschuldigde van antisemitisme en Esther Ouwehand van jodenhaat – NOS 18/9-2024
Geldt dat hier ook voor openlijk en grenzeloos kwaadaardig staatsterrorisme en genocide? Voor het zwaaien met vlaggen van het Gestolen Land bijvoorbeeld rond het Eurosongfestival of toen genocideplegers uit het IDF hier even kwamen ‘ontspannen’ tijdens de Maccabirellen? Geldt dat ook voor het ontmenselijken van bijvoorbeeld Gazanen (president Gestolen Land: ‘er bestaan geen onschuldige Gazanen’ (Volkskrant 23/10-2025).
Geldt die flinkheid ook voor de corrupte premier van het Gestolen Land tegen wie vanwege zijn genocide op de Palestijnen een internationaal arrestatiebevel is uitgevaardigd? Dit nog afgezien van zijn wens om nu en passant ook in Libanon nog een hele beschaving uit te wissen? >
Ondanks het vredesakkoord tussen de VS en Iran gaan de Israëlische aanvallen op Libanon onverminderd door. Daarbij worden niet alleen militaire en burgerdoelen getroffen, maar ook wereldberoemde religieuze heiligdommen en Romeinse tempels liggen onder vuur.
Wat gaat daarbij verloren, en wat valt er nog te redden? Pieter Klok bespreekt het met cultuurredacteur en kunsthistorica Wieteke van Zeil en buitenlandverslaggever Carlijn van Esch.
Lees ook: Israëlisch offensief in Zuid-Libanon dreigt eeuwen aan geschiedenis uit te wissen
Adviesorgaan
De Raad van State was vorig jaar maart kritisch over het voorstel, maar schoot het niet af. De Raad zag risico’s voor beperking van de vrijheid van meningsuiting, de vrijheid van vergadering en vereniging, en de vrijheid van godsdienst en levensovertuiging. ‘Deze vrijheden zijn cruciaal voor onze democratische rechtsstaat, omdat zij waarborgen dat mensen kunnen deelnemen aan het maatschappelijk debat zonder te hoeven vrezen voor strafvervolging’, schreef de Raad.
Minister van Justitie en Veiligheid
Foto Martijn Beekman en Valerie Kuypers
Het was volgens het adviesorgaan daarom noodzakelijk goed te kijken naar eerdere uitspraken van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens, waarin personen zijn bestraft voor positieve uitingen over terrorisme. Daarbij zijn vooral de maatschappelijke context van belang en de vraag in hoeverre uitingen daadwerkelijk anderen aanzetten tot het plegen van geweld.
Van Weel zei vrijdag dat hij de opmerkingen van de Raad van State ter harte heeft genomen, door de memorie van toelichting bij het wetsvoorstel te vebeteren en de strafmaxima naar beneden bij te stellen. Die zijn teruggegaan van 3 naar 2 jaar, in overeenstemming met de straffen voor groepsbelediging of haatzaaien. Hij wees erop dat de Raad vond dat met deze aanpassingen het wetsvoorstel aan de beide Kamers kan worden voorgelegd.
Amerikaanse vicepresident haalt uit naar Israëlische regering: ‘Israël moet vredesproces respecteren’ – Volkskrant 18JUN2026
De Amerikaanse vicepresident JD Vance heeft tijdens een persconferentie opvallend felle kritiek geuit op de manier waarop bondgenoot Israël zich verzet tegen de Amerikaanse vredesonderhandelingen met Iran. ‘De Israëliërs moeten, net als ieder ander, het vredesproces respecteren’, aldus Vance.
De Israëlische regering heeft meermaals verklaard dat Israël niet van plan is om zich terug te trekken uit Libanon, terwijl een einde aan de oorlog in Libanon een van de voorwaarden is in het akkoord tussen Iran en de VS. Ook hebben de Israëlische premier Netanyahu en andere hooggeplaatste Israëlische politici openlijk kritiek geuit op de vredesovereenkomst, tot onvrede van Vance. ‘Als ik in het Israëlische kabinet zat, zou ik niet uithalen naar de machtigste bondgenoot die ik nog heb’, aldus Vance, die benadrukt dat het Israëlische leger sterk afhankelijk is van Amerikaanse wapens en financiering.
Ook spreekt Vance zijn frustratie uit over de Israëlische luchtaanvallen op het zuiden van Libanon en de Libanese hoofdstad Beiroet, die ook doorgingen nadat de onderhandelingen tussen de VS en Iran al waren afgerond. ‘Dat is onacceptabel’, zegt de Amerikaanse vicepresident.
Historicus Omer Bartov wil Israël redden van ‘verder wegglijden in de afgrond’ – NRC 17JUN2026
Geschiedenis van Israël De Amerikaans-Israëlische historicus Omer Bartov onderzoekt in zijn nieuwe boek hoe het zionisme kon uitlopen in een moorddadige onderdrukkingsmachine. De rauwste vergelijkingen gaat hij daarbij niet uit de weg.
by Bildungsstätte Anne Frank, CC BY 3.0, via Wikimedia Commons
_14.07_(cropped).jpg){kind=link}
Wat ging er mis? Non-fictie met die vertwijfelde titel is een beproefd genre geworden in de schokkende turbulentie van de eenentwintigste eeuw. De aftrap werd in 2002 gegeven door arabist Bernard Lewis, die na de massamoordaanslag van Al-Qaeda in New York de radicalisering van de islam onder de loep nam in What Went Wrong? Het werd hem niet alom in dank afgenomen – Lewis, politiek conservatief en adviseur van de regering-Bush, werd beticht van oriëntalisme – maar dat er iets goed misgegaan was, viel toch moeilijk te ontkennen.
Wie had toen, met alle ogen nerveus gericht op ‘de islam’, verwacht dat er twintig jaar later een vergelijkbare titel zou verschijnen over het land dat zich graag „de enige democratie in het Midden-Oosten” noemt? Dat boek is er nu, Israel. What Went Wrong?, door de Holocaust-historicus Omer Bartov. Hij is geen analist aan
de zijlijn. Bartov (1954), geboren in een kibboets en hoogleraar genocide-studies aan de Amerikaanse Brown University, waarschuwde in The New York Times al kort na het begin van de oorlog in Gaza dat Israël hard op weg was genocide te plegen – een conclusie die hij een jaar later daadwerkelijk trok. […]
Stichting van Israël
Misschien verbazingwekkend, maar het interessantste deel van zijn boek is niet dat over genocide of antisemitisme, maar Bartovs analyse van de weeffouten bij de stichting van Israël. De onafhankelijkheidsverklaring van de staat in 1948 beloofde gelijke rechten voor alle inwoners, maar een democratische grondwet kwam er toen niet, en ook niet na afloop van de oorlog met de Arabische buurlanden of de decennia daarna.
Het Israëlische Sderot ‘groeit en bloeit’, met uitzicht op het totaal vernietigde Gaza. ‘Er is geen beter overwinningsbeeld’ – NRC 15JUN2026
Aan de snelweg langs Sderot ligt een ander, drukker bezocht uitzichtpunt: ‘Kobi’s heuvel’. Daar gaan Israëlische bezoekers heen om naar de verwoeste Gazastrook te kijken. Tegen betaling kun je een verrekijker gebruiken. Rechts: het door Israël volledig vernietigde Jabalia en Beit Hanoun in Noord-Gaza, met daarachter de Middellandse Zee. Links: de ruïnes van Gaza-Stad, waar enkele hogere gebouwen nog overeind lijken te staan.
‘Israëlisch veiligheidskabinet wil nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever nog voor de verkiezingen in het najaar uitbreiden’ – NRC 12JUN2026
Universiteit Gent laat zien dat universiteiten samenwerking met Israël straffeloos kunnen beëindigen – Trouw 08JUN2026
Nederlandse universiteiten vrezen juridisch gedoe als zij uit een lopende samenwerking met Israëlische partners stappen. Maar de Universiteit Gent deed het zonder consequenties.
Het is wel degelijk mogelijk om zonder juridische consequenties uit een lopend Europees wetenschapsproject te stappen als daar ook een omstreden Israëlische partij bij betrokken is. Dat blijkt uit een recente casus aan de Universiteit Gent (UGent) in België.
‘Genocide is de onvermijdelijke uitkomst van zionisme’ – The Rights Forum 05JUN2026
De Palestijnse historicus Sabri Jiryis schreef vorige eeuw een uitgebreid standaardwerk over de oorsprong van het zionisme. Recent werd het door zijn dochter Fida naar het Engels vertaald. ‘Ontmenselijking van Palestijnen loopt als een rode draad door de geschiedenis van het zionisme’.
Het was zijn levenswerk, vertelt de Palestijnse historicus Sabri Jiryis (88). Gedurende decennia werkte hij aan het boek The Foundations of Zionism, dat uiteindelijk in twee delen werd gepubliceerd in 1977 en 1986.
Jiryis werd in 1938 geboren in het overwegend christelijk-Palestijnse dorp Fassuta in het noorden van Brits mandaatgebied Palestina. Na decennialange omzwervingen, van Washington tot Beiroet, is Jiryis inmiddels teruggekeerd in Fassuta. Het land waarin zijn geboortedorp ligt, wordt door velen geen Palestina meer genoemd. In 1948 kwam het terecht binnen de grenzen van de nieuw opgerichte staat Israël.
The Foundations of Zionism is een uitgebreid historisch werk (600+ pagina’s) over, zoals de titel zegt, de oorsprong van de zionistische beweging. Het beslaat de beginjaren ervan, grofweg van de tweede helft van de 19e eeuw tot de aanvang van het Britse mandaat over Palestina in 1923.
Dit interview werd afgenomen samen met en dankzij Ralph Goossens van online platform Angry and Fearless. Het hele gesprek is hier terug te luisteren. Hier is een korte trailer te zien.
Het is in de Arabische wereld een bekroond standaardwerk, maar werd vorig jaar pas naar het Engels vertaald. Aan de vertaling is een nieuw hoofdstuk toegevoegd, waarin ook latere periodes in de geschiedenis van het zionisme aan bod komen. The Rights Forum sprak begin mei via videoverbinding met Sabri en met de vertaler van het boek, zijn dochter, Fida Jiryis.
Sabri vertelt dat de Libanese grens slechts twee kilometer van zijn huis ligt, en dat hij dagelijks de Israëlische bombardementen op Libanon hoort. Soms landen er ook door Hezbollah afgeschoten projectielen in zijn dorp. ‘Maar wij hebben het geluk dat we een waarschuwingssysteem en schuilkelders hebben. De Palestijnen in de Gazastrook en Libanezen hebben dat niet.’
Uw originele boek is meer dan 40 jaar geleden gepubliceerd. Is een vertaling nu nog wel relevant?
Sabri: ‘Het is historisch materiaal, dat blijft van waarde. Een naslagwerk, voor iedereen die een echt diepgaand inzicht wil krijgen in de oorsprong van het zionisme.’
Fida: ‘Het levert een belangrijke bijdrage als een van de weinige boeken dat de geschiedenis van het zionisme zo diepgaand documenteert, en geschreven is door een Palestijnse auteur. Weinig Palestijnse auteurs hebben dit onderwerp zo gedetailleerd behandeld, en de reden waarom het vanuit Palestijns perspectief belangrijk is, is omdat wij de slachtoffers zijn van dit [zionistische] project.’
Bovendien hebben de recente gebeurtenissen in Palestina het belang van het boek alleen maar vergroot, voegt ze toe. ‘Ik werkte aan de vertaling terwijl ik de praktische manifestatie en onvermijdelijke koers van het zionistische project – de genocide in Gaza – zich voor mijn ogen zag voltrekken.’
Wat was uw motivatie om dit boek te schrijven?
Ik wilde bijdragen door in de Arabische wereld kennis over het zionisme te verspreiden.’
‘Ik begon aan het boek in 1966, toen ik werkzaam was als advocaat in Haifa, en werkte er altijd parttime aan, naast een baan. In 1970 vertrok ik naar Libanon, waar ik eerst was aangesloten bij het Institute for Palestine Studies en later bij het onderzoeksbureau van de PLO (Palestijnse Bevrijdingsorganisatie) in Beiroet’.
Fida: ‘Een van mijn eerste herinneringen, uit mijn kindertijd in Beiroet, is dat ik hem zag lezen. Ik zag hem de indexkaarten tussen de pagina’s stoppen.’
U definieert het zionisme in het boek onomwonden als koloniaal project. Hoe kwam u tot deze conclusie?
Sabri: ‘[zucht] Het boek staat vol bewijs: [het zionisme] is een koloniale beweging. Het is ontzettend helder wat de zionisten als doel hadden. Ze wilden hier naar Palestina komen, het innemen, het Israël noemen, tot hun eigendom maken en zijn bevolking verjagen. Dat is wat ze deden en doen. Dit is zeer vergelijkbaar, of zelfs erger dan wat het Europees kolonialisme deed in Azië en Afrika in de 19e en 20e eeuw.
Zo beschreef zionist van het eerste uur Theodor Herzl het zionisme als ‘een koloniaal iets’ en zag hij Israël als ‘een Europees bolwerk tegen Azië’
‘Zionisten streefden naar een bondgenootschap met de Europese wereld, die hen zou helpen een staat in Palestina te stichten. Ze zouden de agenten van het westen in het Midden-Oosten zijn. En in feite doen ze dat nu nog. Kijk naar de oorlog met Iran, ze zijn een instrument van de Amerikanen. In 1956 deden ze hetzelfde, in samenspraak met Groot-Brittannië en Frankrijk vielen ze Egypte aan [de driepartijen-agressie/Suez crisis].’
De vraag maakt wat los bij Sabri, hij kan maar moeilijk bevatten dat het koloniale karakter van het zionisme iets is waaraan je kunt twijfelen. En het vermoeit hem dat het nog altijd in het Westen niet is doorgedrongen dat het zionisme een koloniaal project is.
Het kan niet worden gezegd dat Sabri hierin een eenzijdig Palestijns perspectief op het zionisme kiest. Juíst niet. De grondleggers van het zionisme zelf spraken openlijk over hun doel om Palestina te koloniseren, en daar haalt Sabri, die opgeleid is in Israël en vloeiend Hebreeuws spreekt en leest, zijn informatie vandaan.
Israël is niet geïnteresseerd in vrede met de landen in de regio, wil Sabri maar zeggen. Het streeft naar uitbreiding van land en dominantie over buren. En dat maakt het bij uitstek een koloniaal project.
Zo beschreef zionist van het eerste uur Theodor Herzl het zionisme als ‘een koloniaal iets’ en zag hij Israël als ‘een Europees bolwerk tegen Azië’. Andere vroege zionisten echoden dergelijke bewoordingen en zionistenorganisaties hadden in het begin vaak een variatie van het woord ‘koloniaal’ in hun naam.
Fida: ‘Een van de sterke punten van het boek is dat het vrijwel volledig stoelt op Hebreeuwse en Joodse bronnen, zoals de boeken en pamfletten van de stamvaders van het zionisme. We gaan terug tot de bron. Dat geeft het boek een enorme geloofwaardigheid.’
Gaat die classificatie als koloniaal project ook nu nog op?
Sabri: ‘Meer dan twintig jaar geleden, in 2002, werd een alomvattend Arabisch vredesplan gepresenteerd, waarin Israël werd opgeroepen de Palestijnen te erkennen en hen een staat te geven in het gebied van 1967 [Oost-Jeruzalem, de Westelijke Jordaanoever en de Gazastrook]. In ruil daarvoor zou Israël door alle Arabische landen worden erkend. Later accepteerden ook overige islamitische landen dit plan en bekrachtigden het op meerdere van hun topontmoetingen. De Israëli’s hebben er niet eens over willen praten. Tot op heden, van 2002 tot nu, heeft de Israëlische regering nooit over dit vredesplan gesproken. In plaats daarvan vallen ze nu Libanon aan, Gaza, Syrië, Irak, Jemen, Iran. Is er een andere naam voor dit gedrag dan koloniaal?’
Israël is niet geïnteresseerd in vrede met de landen in de regio, wil Sabri maar zeggen. Het streeft naar uitbreiding van land en dominantie over buren. En dat maakt het bij uitstek een koloniaal project.
Nederland wil strengere visumbeperkingen voor Russische toeristen. ‘Russen drinken rosé op Europese terrassen, terwijl Oekraïners sterven op het slagveld’ – NRC 04JUN2026
< Laat om soortgelijke redenen zgn voetbalfeestjes van racistische en genocidale IDF soldaten tijdenss uitjes in Amsterdam dan ook maar achterwege tijdens en na de genocide op Palestijnen net als bijvoorbeeld een optreden van de cantor van het IDF in het Concertgebouw. >
Israël breekt met VN-chef vanwege rapport over seksueel geweld door Israëlisch leger – Volkskrant 30MEI2026
Israël heeft de banden met VN-secretaris-generaal António Guterres verbroken na publicatie van een VN-rapport over seksueel geweld in conflictgebieden, waarin ook Israël wordt genoemd. Volgens het rapport zijn Palestijnen in Israëlische detentie slachtoffer geworden van verkrachting en andere vormen van seksueel misbruik.
Ook de seksuele misdrijven van Hamas op 7 oktober 2023 en daarna tegen Israëlische gijzelaars worden in het rapport genoemd. In een bericht op X zegt de Israëlische VN-ambassadeur Danny Danon dat het rangschikken van Israël op dezelfde lijst als de militante groep een ‘nieuw dieptepunt’ betekent. ‘Dit is een politieke beslissing, losgezongen van de feiten en de realiteit!’
.jpg){kind=link}
Israël verbreekt de banden met de VN-chef totdat de (nog onbekende) opvolger van Guterres is aangetreden, begin volgend jaar. Het rapport is opgesteld door Pramila Patten, speciaal VN-gezant voor seksueel geweld in conflictgebieden, maar verschijnt formeel onder verantwoordelijkheid van de secretaris-generaal.
Patten was de eerste die uitgebreid onderzoek deed naar de seksuele misdrijven van Hamas op 7 oktober 2023 en daarna tegen Israëlische gijzelaars. In haar rapport uit maart 2024 werden de vermoedens van seksueel geweld door Hamas, ook in de vorm van verkrachting en groepsverkrachting, bevestigd. Ook was er ‘overtuigende informatie dat verkrachting en geseksualiseerde marteling’ hadden plaatsgevonden tegen door Hamas gegijzelde vrouwen en kinderen.
Voor de Israëlische regering, die destijds zeer blij was met haar rapport, is het dus lastig Pattens geloofwaardigheid en onpartijdigheid in twijfel te trekken. Alle pijlen worden daarom gericht op Guterres, die toch al niet goed lag bij de regering van premier Benjamin Netanyahu. Volgens ambassadeur Danon heeft de secretaris-generaal ‘ervoor gekozen alle normen van eerlijkheid, integriteit en professionaliteit te schenden’.
Rusland en Israël toegevoegd
Het jaarlijkse rapport bevat een opsomming van alle landen en groeperingen die worden verdacht van betrokkenheid bij seksueel geweld in conflictgebieden. Hamas werd al genoemd in vorige rapporten. Dit jaar zijn Israël en Rusland (vanwege de oorlog in Oekraïne) toegevoegd. Beide landen hadden vorig jaar al te horen gekregen dat zij mogelijk aan de lijst zouden worden toegevoegd. Israël noch Rusland heeft vervolgens informatie verstrekt die zo’n besluit had kunnen voorkomen. Aan opname in de lijst zijn geen sancties verbonden.
< Stapels onafhankelijke onderzoeksrapporten, de hele wereld weet het maar in het Gestolen Land blijft men zichzelf als exclusief en enig slachtoffer beschouwen: perfect, foutloos en o ja: met hoogstaande moraal ook en minstens tot heel veel meer gerechtigd dan elk ander mens en land terwijl men de Palestijnen al meer dan 80 jaar verontmenselijkt. >
Hoe Booking.com 4,6 miljard euro aan Nederlandse subsidie kon opstrijken – The Rights Forum 29MEI2026
Booking.com blijkt sinds 2010 4,6 miljard korting op zijn belastingverplichtingen te hebben ontvangen, á raison van 265 euro per Nederlander. Dat terwijl het bedrijf verdient aan oorlogsmisdaden in bezet Palestina en in Nederland is aangeklaagd voor witwassen.
Tijdens een Tweede Kamerdebat afgelopen april stelde Laurens Dassen (Volt) iets opmerkelijks aan de orde. Verbijsterd constateerde hij dat het uiterst vermogende Booking.com over 2025 naar verluidt 600 miljoen euro aan belastingvoordeel zou hebben genoten. Deze waanzin moet direct stoppen, betoogde hij. The Rights Forum onderzocht de kwestie.
Bewust falend ontmoedigingsbeleid
Daarnaast staat de subsidie haaks op het zogeheten ‘ontmoedigingsbeleid’. Daarmee zegt de regering activiteiten in (of ten bate van) Israëls illegale nederzettingen in bezet Palestijns gebied te ‘ontmoedigen’. Maar in de praktijk worden die activiteiten gedoogd of zelfs aangemoedigd, bleek in 2023 uit onderzoek van The Rights Forum en SOMO, waarover we uitgebreid publiceerden.
Uit dat onderzoek bleek onder meer hoe Booking.com achter de schermen bewust uit de wind werd gehouden. Dat werd duidelijk toen toenmalig premier Mark Rutte (VVD) het bedrijf in februari 2019 bezocht. Destijds was het kabinet door de VN geïnformeerd over de intentie om Booking vanwege zijn activiteiten in Israëls nederzettingen op een zwarte lijst te zetten. Maar in plaats van het bedrijf daarop aan te spreken, werd door ambtelijk Den Haag alles in het werk gesteld om het onderwerp te vermijden.
Ruttes missie was een andere. Zwarte lijst of niet, voor hem gold Booking.com als belangrijke werkgever en als ‘hét voorbeeld van een bedrijf dat wel op een beetje prettige regelgeving vanuit Den Haag moet kunnen rekenen’, schreef Quote in 2019. ‘Het Nederlandse vestigingsklimaat moet erop gericht zijn ook ‘de Booking.coms van de toekomst; hier te houden’, voegde de premier eraan toe.
Na zijn bezoek haalden de ambtenaren opgelucht adem: er was niet ontmoedigd. Zo staat Booking symbool voor het bewust falende ontmoedigingsbeleid. In de twintig jaar dat het beleid bestaat is het bedrijf nooit ontmoedigd, maar kreeg het ruim 4,6 miljard euro aan voordelen toegestopt, à raison van 265 euro per Nederlander.
Gaza komt om in het vuilnis en puin: ‘Kinderen worden ’s nachts wakker omdat de ratten in hun gezichten bijten’ – Volkskrant 28MEI2026
Bestand of niet, Palestijnen in Gaza worstelen nog altijd om te overleven, zegt Jonathan Veitch, speciaal gezant voor Unicef. ‘Er is niets waarmee we het leven voor hen beter kunnen maken – zelfs drinkwater is schaars. En ’s nachts komen de ratten.’
Als mensen proberen te slapen, zijn ze het ergst: de ratten die zich in Gaza al twee jaar lang hebben kunnen volvreten aan de lichamen die onder het puin liggen. Ze zijn een plaag geworden in de tentenkampen van de overlevenden.
‘Kinderen worden ’s nachts wakker omdat de ratten in hun gezichten bijten’, vertelt Jonathan Veitch, de speciale gezant voor Unicef in de Palestijnse gebieden. ‘Ze komen hun tenten binnen, ruiken een lichaam en beginnen te knagen. Het is zo erg dat ouders wakker blijven om hun kinderen te beschermen. En omdat het vrijwel onmogelijk is deze plaag te bestrijden, houden we ons hart vast voor wat er nog gaat komen als het zomer wordt.’
De 57-jarige Veitch, die in Oost-Jeruzalem woont maar elke maand in Gaza komt, vertelt over de eindeloze rijen tenten waar al die ontheemden opeengepakt proberen te overleven. Ongezuiverd rioolwater stroomt tussen de bouwsels door en het ongedierte krioelt bij de enorme afvalbergen die maar blijven groeien, omdat het vuilnis van twee miljoen mensen nergens naartoe kan en dus bij de tenten blijft liggen.
Zien jullie welke gezondheidsproblemen dat oplevert?
‘Zeker. Die ratten veroorzaken niet alleen wonden die kunnen gaan ontsteken, ze dragen ook virus- en infectieziekten over waar met name jonge kinderen vatbaar voor zijn. Dat risico is groot omdat die ratten het weinige voedsel aanvreten dat mensen in hun tent bewaren. Honger is nog steeds een groot probleem in Gaza, en iemand die met moeite een handje bloem heeft kunnen bemachtigen, gooit dat echt niet weg als er ’s nachts ongedierte aan heeft gezeten. Maar bijvoorbeeld ook de laatste spullen die deze mensen nog hebben, hun kleding en hun dekens, worden aangevreten.’
Ondanks Israëlische ‘gangsterpraktijken’ gaf voormalig hoofdaanklager van het Strafhof slachtoffers een stem – The Rights Forum 19MEI2026
In 2004 werd ze verkozen als plaatsvervangend aanklager van het Internationaal Strafhof. Van 2012 tot 2021 was ze hoofdaanklager van dat Hof. ‘Ik vind dat wanneer een individu of groep onrecht wordt aangedaan, dat onrecht ons allemaal wordt aangedaan’.
De oprichting van het Strafhof is voor haar ‘een van de mooiste momenten in de internationale geschiedenis’. Als hoofdklager begon ze in 2015 een zogeheten verkennend onderzoek naar Israëlische oorlogsmisdaden in de bezette Palestijnse gebieden.
Gangsterpraktijken
Israël begon daarop een jarenlange intimidatiecampagne om het onderzoek te saboteren. Het beschouwde deze campagne als een ‘oorlog’ die tegen het Strafhof moest worden gevoerd, zei een Israëlische inlichtingenofficier later.
Deze ‘oorlog’ richtte zich op Bensouda persoonlijk. In 2024 zei ze tegen de Britse krant The Guardian dat ze als hoofdklager te maken had gekregen met ‘directe bedreigingen aan mijn adres en dat van mijn familie.’
‘Gangsterpraktijken’, noemde ze het. The Guardian onthulde in een apart onderzoek dat het toenmalig hoofd van de Israëlische geheime dienst, Mossad, degene was die Bensouda en haar familie had bedreigd.
Haar telefoongesprekken, e-mails en berichten werden getapt en gehackt. Ook kreeg Bensouda bij haar thuis bezoek van onbekende mannen die haar een brief met een Israëlische telefoonnummer gaven – volgens ingewijden een manier van Israël om te laten weten dat ze wisten waar ze woonde. Bovenop de Israëlische bedreigingen stelde de VS sancties tegen haar als persoon in.
Bensouda zet onderzoek door
Het weerhield haar er niet van het onderzoek door te zetten. ‘We zijn onze verplichtingen nagekomen’, zei Bensouda. In 2021, vlak voor haar aftreden als hoofdaanklager, promoveerde ze het verkennende onderzoek naar oorlogsmisdaden in Palestina naar een formeel strafrechtelijk onderzoek.
De minderjarige voetsoldaten van de kolonisten op de Westoever – Volkskrant 07APR2026
Tieners spelen op de bezette Westelijke Jordaanoever een belangrijke rol bij het verdrijven van Palestijnen. Ze wanen zich helden in het land van hun voorvaderen, met hun tactiek van terreur en intimidatie. ‘Ze kunnen levensgevaarlijk zijn.’
‘Maar het zijn er veel meer’, zegt Yoram Sorek, een activist die al jarenlang op de Westoever actief is. ‘Ik zou zeggen dat het er momenteel, verspreid over de hele Westelijke Jordaanoever, zeker 400 tot 500 zijn. Een klein aantal van hen zijn wat ik de shabbat-jongeren noem: tieners die bij hun ouders in een nederzetting wonen en in het weekeinde Palestijnen in hun directe omgeving lastigvallen. Aan het einde van de middag gaan die weer terug naar huis voor het avondgebed.’
Maar de grootste groep, zegt Sorek, zijn probleemjongeren. Kinderen tussen de 13 en 17 jaar oud die niet goed kunnen meekomen, die spijbelen en op straat hangen, en met wie de ouders en scholen zich geen raad weten. ‘En dan komt er plotseling iemand met een oplossing – een rabbijn die hen wil meenemen naar de heuvels, waar ze op een boerderij kunnen werken, een regelmatig leven leiden, dicht bij God staan.’
Voor de ouders is het vaak een uitkomst, en de kinderen zelf bloeien op. Sorek: ‘Op de Westoever krijgen ze weer een doel in het leven. Ze vinden kameraadschap en in plaats van ‘een probleem’ zijn deze jongeren plotseling helden die ervoor zorgen dat het land weer van de Joden wordt. Heuvel voor heuvel.’
Voorvaderromantiek
Het is niet moeilijk om de aantrekkingskracht voor een tiener te zien, want zo op het oog druipt de romantiek ervan af: sterke tieners met lange wapperende haren die met gebreide keppeltjes op het hoofd en sandalen aan de voeten, hun kuddes door het landschap van hun voorvaderen leiden. Ze maken deel uit van de natuur, stoken ’s avonds met kleine groepjes een vuurtje, koken daar hun eten op, en geloven dat zij hun land, hun volk, vooruit helpen. ‘Maar het zijn kwetsbare kinderen’, zegt Sorek bitter, ‘die door de kolonistenbeweging worden gebruikt als stoottroepen. En ze kunnen levensgevaarlijk zijn.’