Kerken spreken zich uit: radicaal-rechts bedreigt christendom

Terwijl een deel van de christenen radicaal-rechts gedachtegoed omarmt, veroordelen kerken het voor het eerst samen én stevig. ‘Er was een sterk gevoel: we moeten iets.’
Kerken in Nederland spreken zich voor het eerst gezamenlijk uit tegen radicaal-rechts gedachtegoed. Zij noemen het onomwonden ‘een bedreiging voor het christelijk geloof’. Radicaal-rechts bedreigt volgens hen democratie en rechtsstaat, minderheidsgroepen en kwetsbaren. ‘Het is racistisch, antisemitisch en verheerlijkt masculiniteit.’
Dat staat in een beleidsstuk dat de Raad van Kerken binnenkort publiceert. Bij dit verband zijn negentien kerkgenootschappen aangesloten, van de katholieke kerk tot de Protestantse Kerk in Nederland (PKN) tot kleinere kerkverbanden als de Orthodoxe Kerk en de Nederlandse Gereformeerde Kerken. Gezamenlijk hebben zij zeker vijf miljoen leden.
Kerken willen niet langer zwijgen nu het christendom in het publieke debat volop wordt ingezet voor doelen ‘die weinig met het geloof te maken hebben’. Als voorbeelden noemen zij anti-islamgeluiden of nationalisme dat mensen uitsluit. ‘Als kerken niet spreken en niet ook onderscheidend spreken, dekken kerken onrecht toe en misverstaan ze hun roeping.’
Twee jaar geleden verklaarden zo’n zevenhonderd predikanten al dat christendom en extreemrechts niet samengaan, als reactie op het succes van de PVV. Een gezamenlijk publiek spreken van de kerken bleef toen uit, wat tot kritiek van gelovigen leidde. Waar de kerken zich de afgelopen jaren wel duidelijk uitspraken over het vluchtelingenbeleid, bleek radicaal-rechts een lastiger terrein.
“Het had zeker eerder gekund”, zegt Coen Wessel, secretaris van de Raad van Kerken. “Maar we zijn met elkaar als kerken een zorgvuldig proces ingegaan. We hebben breed gestudeerd en samen nagedacht. In de afgelopen twee jaar hebben we ons niet eerder gezamenlijk zo uitgesproken, dat maakt dit bijzonder. Er was een sterk gevoel: we moeten iets.”