Hoongelach in zaak tussen Extinction Rebellion en Schiphol om gebiedsverbod demonstranten
Demonstranten van Extinction Rebellion eisten dinsdag in een kort geding dat het gebiedsverbod dat Schiphol hen heeft opgelegd, wordt ingetrokken. De luchthaven beriep zich daarvoor op de eigen huisregels.
Nog voordat Schiphol-advocaat Marjolein Heuten haar allereerste zin helemaal heeft uitgesproken, grijpt de rechter in. Die eerste zin, dinsdagmiddag in de rechtbank in Haarlem, luidt: ‘Demonstranten van Extinction Rebellion – die demonstreren tegen vliegen – willen vandaag bij u bereiken dat ze op korte termijn weer kunnen vliegen vanaf Schiphol.’
‘De kritiek is niet op vliegen, maar op véél vliegen’, corrigeert de rechter fel. De demonstranten, die deze rechtszaak hebben aangespannen, betoogden afgelopen maart tegen het frequent flyer-programma van KLM, dat passagiers stimuleert om zoveel mogelijk vliegtickets te boeken.
Inbreuk op demonstratierecht
De luchthaven heeft 37 van die demonstranten gebiedsverboden opgelegd van vijf of tien jaar, waardoor ze langdurig niet meer vanaf Schiphol kunnen vliegen. Dat maakt noodzakelijke vluchten voor werk of repatriëring vanuit het buitenland bij ziekte of een ongeval onmogelijk, stellen zij. Maar bovenal, betoogt hun advocaat Otto Volgenant, mág Schiphol zo’n verbod helemaal niet opleggen. Hij noemt dat een ernstige inbreuk op het demonstratierecht en ‘eigenrichting’, want volgens de raadsman durven sommigen niet meer op Schiphol te demonstreren.
Volgens Schiphol verbieden de huisregels dat er in het beveiligde gebied wordt gedemonstreerd, maar volgens Volgenant zijn die huisregels nergens te vinden: ‘Ik ben gisteravond nog met de trein naar Schiphol gegaan. Onderweg naar het beveiligde Schiphol-deel heb ik alle borden en draaideuren gefotografeerd, maar nergens zag ik een verwijzing naar de huisregels. Toen ik een Schipholmedewerker ernaar vroeg, antwoordde die: ‘Nooit van gehoord’.’
Hoongelach
Als de rechter vraagt waar die huisregels staan, en Heuten antwoordt dat die opvraagbaar zijn bij de Kamer van Koophandel, oogst ze hoongelach van de tientallen Extinction Rebellion-sympathisanten in de overvolle rechtszaal.
Buitenproportioneel
Daarop vraagt de rechter: ‘Waaróm heeft Schiphol afgelopen maart geen waarschuwing gegeven dat het de spelregels had veranderd? Of, in gewoon Hollands: waarom maak je niet bekend, in goed overleg of desnoods op je website: let op mensen, het speelkwartier is voorbij?’
Daarop volgt een ingewikkeld betoog van advocaat Heuten, die niet echt een antwoord geeft op de vraag. ‘U hoort over een week wat ik daarvan vind’, reageert de rechter. Hij doet 29 augustus uitspraak.