TNO: Overheid moet inzetten op isolatie van woningen om minima te beschermen
Verzwaring van het stroomnet gaat de komende decennia bakken met geld kosten. Maar die extra kosten op de energierekening zijn ook voor minima te dragen, als hun huis maar geïsoleerd wordt.
Het klonk alarmerend begin dit jaar, zeer alarmerend zelfs. Om het stroomnet in Nederland op het vereiste niveau te brengen is de komende 15 jaar bijna 200 miljard euro nodig. En die kosten moeten worden gedragen door huishoudens en bedrijven die van dat net gebruikmaken. De vaste kosten van energierekening zullen daardoor stijgen, voor een huishouden tot wel 700 euro per jaar meer in 2040.
Deze inschatting uit februari van een groep ambtenaren van verschillende departementen drukte iedereen met de neus op de feiten. De energietransitie, waarbij duurzaam opgewekte stroom het stoken van gas moet vervangen, gaat veel geld kosten, ook voor huishoudens. En dat is zorgelijk, want vorig jaar kampten al ruim een half miljoen huishoudens met energiearmoede, meldden het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) en onderzoeksinstituut TNO vorige week. Dat wil zeggen dat zij een relatief groot deel van hun inkomen kwijt zijn aan energie, wat ten koste gaat van andere noodzakelijke uitgaven.
Duidelijke keuze
Maar er valt iets aan te doen, rekenden twee TNO-onderzoekers dinsdag voor in economievakblad ESB. Want de mensen die het beleid maken, stellen Berend Hopman en Peter Mulder, kunnen een heel duidelijke keuze maken. Als politici in Den Haag zwaar inzetten op isolatie van huizen, hebben juist financieel kwetsbare huishoudens daar profijt van. Hun energierekening blijft binnen de perken, ook met de extra kosten door netverzwaring.
Euro’s uitgeven aan isolatie
Nu al geven lagere inkomens verhoudingsgewijs fors meer uit aan energie – stroom en gas – dan hogere inkomens. Als beide groepen in een goed geïsoleerde woning zitten, betalen minimumhuishoudens momenteel zo’n 7 procent van hun inkomen aan energie, bovenmodale inkomens zo’n 2 à 3 procent. De procentpunten erbij door de netverzwaring zijn ook wel echt relevant, voor een minimuminkomen gaat het percentage dan naar 9. Voor de volledigheid: dit zijn mediane cijfers, binnen iedere groep zijn er huishoudens boven en onder dat getal.
Maar de echte verschillen doen zich voor als de woningen slecht geïsoleerd zijn. Dan zijn minimumhuishoudens liefst 13 procent van hun inkomen kwijt aan energie, en bovenmodale huishoudens pakweg 7 procent. Middeninkomens zitten daar ergens tussenin. En daar komt tot 2040 uiteindelijk nog 2 procentpunt bovenop na de netverzwaring, voor een minimuminkomen gaat het percentage dan naar 15 procent.