Zorginstituut gooit per direct groep kankermedicijnen uit het basispakket; oncologen bezorgd

Cobalt radioisotopes Amsterdam 1973.jpg” by Rob Mieremet (ANEFO) is licensed under CC BY 4.0

Een groep dure medicijnen voor bepaalde behandelingen van borstkanker en eierstokkanker gaat per direct uit het basispakket. Het Zorginstituut heeft besloten dat zorgverzekeraars ze vanaf vandaag voor nieuwe patiënten niet meer mogen vergoeden vanuit de zorgverzekering.

Het is voor het eerst dat er zoveel medicijnen tegelijk voor honderden patiënten niet meer beschikbaar zijn. Oncologen en patiëntenverenigingen zijn bezorgd over het besluit.

Het gaat om zogeheten Parp-remmers, middelen die voorkomen dat beschadigde tumorcellen zichzelf repareren. Op deze manier sterven de tumorcellen af. Sinds 2017 zijn de medicijnen voor verschillende vormen van kanker op de markt.

Eerst waren zij alleen bedoeld voor patiënten met een specifieke DNA-fout, een BRCA-mutatie. Tot onderzoek van de farmaceuten leek aan te tonen dat zij ook voor patiënten zonder die mutatie effectief waren: het duurde ook bij hen langer voordat de tumor terugkwam.

Veelbelovend

Maar dat hoeft niet te betekenen dat die patiënten uiteindelijk ook langer leven, zegt Lonneke Timmers van het Zorginstituut, de organisatie die adviseert en besluit over de samenstelling van het basispakket. ‘Toen de middelen op de markt kwamen, moesten wij een beslissing nemen op basis van incomplete data. Omdat de medicijnen zo veelbelovend leken, wilden we de patiënten de behandeling niet onthouden.’

Nu er nieuwe studies zijn verschenen die aantonen hoelang patiënten nog leefden dankzij deze medicijnen, concludeert het Zorginstituut dat er geen verschil is met de levensverwachting van andere behandelingen. Terwijl de Parp-remmers wel heel duur zijn (tienduizenden euro’s per patiënt) en patiënten last hebben van bijwerkingen. Timmers: ‘Daarom voldoen de medicijnen niet aan de stand van wetenschap en praktijk’, en stopt de vergoeding onmiddellijk.

Patiënten die al in een behandeltraject zitten, mogen dat wel in overleg met hun arts afmaken. Voor patiënten met een BCRA-mutatie blijft het medicijn wel beschikbaar.