‘In Sexbierum realiseerde ik me hoe ontworteld ik was’

Interview met regisseur Tina Farifteh over de documentaireserie ‘Tina in Sexbierum’
De Nederlands-Iraanse kunstenaar Tina Farifteh verhuisde vier jaar geleden vanuit Amsterdam naar het Friese dorp Sexbierum. Daar voelt ze zich meer ontworteld dan ooit en verlangt ze naar een thuis. In de driedelige documentaireserie ‘Tina in Sexbierum’ (VPRO) legt ze vast hoe ze met vallen en opstaan haar plek probeert te vinden binnen de gemeenschap. Hizir Cengiz gaat met haar in gesprek over de serie.
Toen Tina Farifteh van Amsterdam naar Sexbierum verhuisde, had ze niet verwacht daar een serie over te maken. ‘Mijn vrienden dachten echt dat ik binnen een paar weken huilend terug zou komen’, vertelt ze. ‘Ik had er niet zo over nagedacht. Ik dacht dat even ergens anders wonen gewoon kon. Ik had niet verwacht dat het zo’n proces zou starten en het zoveel in mij zou losmaken.’
Landschap en thuisgevoel
Het landschap in Sexbierum was voor Farifteh de directe aanleiding om de camera op te pakken. ‘Het maakte heel veel in me los. Ik begon het landschap van mijn jeugd heel erg te missen, omdat het in Iran zo anders is. Daar heb je bergen, woestijn en rotsen, hier is het klei en wad. Het is heel anders, maar ook heel mooi.’
Luuk Heeze in gesprek met Tina Faritah.
In de documentaire Kitten of vluchteling? probeert Tina Farifteh te achterhalen hoe onze empathie voor vreemdelingen werkt: Oekraïners in nood halen we met onze eigen auto op, terwijl mensen van verder weg of met een ander uiterlijk niet welkom zijn.
Het werk ligt qua onderwerp in het verlengde van haar video-installatie The Flood, waarin je wordt ingeklemd tussen drie manshoge beeldschermen met beelden van de zee, terwijl een robotstem opdreunt hoeveel vluchtelingen op een bepaalde datum omkwamen tijdens hun poging Europa te bereiken.
Dat werk onderzoekt de kwaadaardige metafoor van vluchtelingen als bedreigend water – ‘een tsunami van vluchtelingen, ons land wordt overspoeld door vluchtelingen’ – terwijl het juist de vluchtelingen zelf zijn wiens leven bedreigd wordt door het water.
Toen Tina tijdens de filmopnames voor deze installatie de dijk opklom om de Waddenzee te bekijken, werd ze verliefd op het mooie uitzicht en verruilde Amsterdam voor het Friese dorpje Sexbierum – waar het ruime, vlakke landschap op wonderbaarlijke wijze herinneringen aan haar geboortestad Teheran omhoog haalt.
MEER PRACHTIGE INTERVIEWS VAN LUUK HEEZEN OP MISTER MOTLEY
Tina Farifteh is beeldend kunstenaar en documentairemaker. In haar werk onderzoekt ze de impact van machtsstructuren op het leven van gewone mensen. Ook empathie, de menselijke psyche en de invloed van woorden en beelden spelen een belangrijke rol.
Haar afstudeerproject, de videoinstallatie ‘The Flood’, werd bekroond met meerdere prijzen. Haar korte film ‘Kitten of Vluchteling?’ ging in première op het Nederlands Film Festival. Voor ‘Document Nederland 2025’, de jaarlijkse foto-opdracht van het Rijksmuseum, fotografeerde en filmde Tina het Nederlandse asielsysteem. Voor beide projecten won ze de eerste Prijs voor Storytelling van de Zilveren Camera.
Nu verschijnt de driedelige documentaireserie ‘Tina in Sexbierum’, waarin ze in gesprek gaat met haar Friese dorpsgenoten. De twee werelden komen bij elkaar in eerlijke, hilarische en soms confronterende ontmoetingen.
Atze de Vrieze gaat met Tina Farifteh in gesprek.