De wereld gaat de paus nog hard nodig hebben
Commentaar Trouw 17APR2026
Ook wie normaal niets met de paus heeft, kon er deze week niet omheen. Eindelijk vertelt iemand met gezag de Amerikaanse president Donald Trump de waarheid. Zelfs verstokte atheïsten en antipapisten slaakten een zucht van verlichting, en verklaarden zich plots fan.
Nu is vrede al vanaf het begin van zijn pontificaat een thema voor paus Leo XIV. Intussen zwol vanuit de Verenigde Staten de religieus geladen oorlogstaal aan. En begonnen de VS en Israël een oorlog tegen Iran. Toen president Trump ook nog dreigde de Iraanse beschaving te vernietigen, kon het niet anders of Leo voelde zich genoodzaakt zich hier in heldere bewoordingen over uit te spreken. ‘Onaanvaardbaar’, zei hij.
Met een ongekende tirade van Trump tot gevolg. Ongekend niet voor Trump, wel voor Amerikaanse presidenten, zeker als het over de paus gaat.
Dat pausen vrede prediken en zich daarmee op politiek terrein begeven, is niets nieuws. Zo bleek eens te meer tijdens de vredeswake die paus Leo organiseerde in de Sint-Pietersbasiliek in Rome. In de viering kwamen tal van citaten van zijn voorgangers voorbij – ook van paus Johannes Paulus II, die zich in 2003 in ferme bewoordingen uitsprak tegen de Amerikaanse invasie in Irak.
Drek en duisternis
Noch Trump, noch paus Leo bond in: laatstgenoemde benadrukte dat hij gewoon blijft doen wat hij deed, het evangelie verkondigen. Een paar dagen later deed Leo er vanuit Kameroen, waar hij op bezoek is in het kader van zijn Afrikareis, een schepje bovenop. ‘Wee degenen die religie en zelfs Gods naam manipuleren voor hun eigen militaire, economische of politieke gewin’, sprak de paus, ‘en dat wat heilig is in de drek en duisternis trekken.’
Tot voor kort klonk er slechts vanuit de flanken van de kerk kritiek op Trump en zijn Maga-geluiden. Maar intussen klinkt het ook uit het hart van de katholieke kerk in de VS.
Oorlogspreken
Nadat ook vicepresident J.D. Vance – een recente bekeerling tot het katholicisme – zich in de kwestie roerde door de paus de les te lezen over de kerkelijke leer, reageerden de Amerikaanse bisschoppen pijlsnel. Binnen een halve dag voorzagen ze de vicepresident van een theologisch weerwoord. Strekking: Vance heeft er niets van begrepen.
Dit kerkelijke tegengeluid kan niet helder genoeg klinken. Al blijft de vraag of het landt. Een veelzeggend laatste nieuwsfeit: defensieminister Pete Hegseth blijkt ook nog eens een van zijn oorlogspreken op zijn ministerie te hebben gelardeerd met een door Quentin Tarantino gefabuleerde, gewelddadige Bijbeltekst uit de film Pulp Fiction. De wereld gaat de paus – en de zachte krachten binnen de kerk – nog hard nodig hebben.