Coalitieakkoord: Als je een offer vraagt van Nederlandse burgers, durf er dan ook voor te gaan staan

Vrijheidsbijdrage
Eerst hoog inzetten met het vragen van een offer voor de natie, maar vervolgens weer het onderhandse politieke gesjoemel waar de VVD zo aan verslaafd is. Bas Heijne over de noodzaak van een opener vizier bij het nieuwe kabinet.
‘Een beetje sneaky,’’ vindt hoogleraar economie en overheidsfinanciën Bas Jacobs de manier waarop de veelbesproken ,,vrijheidsbijdrage’’ bij burgers en bedrijven zal worden opgehaald. Waarom? In de Volkskrant werd nauwkeurig uit de doeken gedaan dat de nieuwe coalitie ons niet gewoon om een bijdrage naar draagkracht vraagt, maar het geld om de krijgsmacht te verstevigen bij elkaar wil krijgen door een zogenaamde ,,geldillusie’’.
Een beetje sneaky, de manier waarop de veelbesproken ,,vrijheidsbijdrage’’ bij burgers en bedrijven zal worden opgehaald.
hoogleraar economie en overheidsfinanciën Bas Jacobs

Dat is psychologie, en dat zit zo: je hoeft niets op te hoesten, het blijft ogenschijnlijk rustig in je portemonnee. Maar intussen vervallen allerlei compensaties voor inflatie en heffingskortingen. De Volkskrant: ,,Mensen vinden een tariefsverhoging veel erger dan een meer verborgen belastingverhoging die het gevolg is van niet, of niet volledig, toepassen van indexatie.’’
Bovendien, daar gaan we weer, blijkt die sneaky lastenverzwaring niet evenwichtig verdeeld; juist lagere inkomens worden harder geraakt. Volgens de FNV betaalt iemand met een modaal inkomen 152 euro aan vrijheidsbijdrage; iemand die drie keer zoveel verdient betaalt maar 138 euro. Daar komt nog iets bij: omdat bedrijven mogen meepraten over de manier waarop de gevraagde bijdrage door hen gerealiseerd gaat worden, wordt gevreesd dat die op klanten, werknemers of leveranciers zal worden afgewenteld.
Tot zover ons hernieuwde patriottisme.
het onderhandse politieke gesjoemel – een verslaving van vooral de VVD – waarbij financiële pijn met een stalen gezicht wordt weggespind
Nieuw elan
Tot zover ook het nieuwe elan van de coalitie. Eerst hoog inzetten met het vragen van een offer voor de natie van iedereen, we leven tenslotte in een onveilige wereld waarin onze zekerheden gevaarlijk wankel zijn gebleken – wat voor ons zolang vanzelf sprak moet nu expliciet verdedigd worden. En dan krijg je vervolgens weer het onderhandse politieke gesjoemel – een verslaving van vooral de VVD – waarbij financiële pijn met een stalen gezicht wordt weggespind.
Samengevat: we doen een beroep op jullie vaderlandsliefde, maar we durven er niet rond voor uit te komen.
Aan de andere kant moffelt ze die vrijheidsbijdrage weg in technische aanpassingen van schijfgrenzen en heffingskortingen, zodat het vooral niet te veel opvalt.
In de Volkskrant wordt de econoom Aart Gerritsen van de Erasmus Universiteit aangehaald, die deze dubbelhartigheid krachtig samenvat. Bij het kloeke begrip vrijheidsbijdrage, schreef hij op Linkedin, denk je ,,aan een min of meer vast percentage van het inkomen dat iedereen verdient.’’ Niet dus. ,,Aan de ene kant stelt de coalitie dat er een groot draagvlak is voor een vrijheidsbijdrage voor defensie. Aan de andere kant moffelt ze die weg in technische aanpassingen van schijfgrenzen en heffingskortingen, zodat het vooral niet te veel opvalt.’’
Oh Nederland – eerst uit volle borst een beroep doen op onze moed en opofferingsgezindheid, en dan meteen laf duiken. Je gaat er vrijwel niks van merken, hoor! En als je het als ondernemer een beetje handig aanpakt, laat je anderen ervoor opdraaien!
Welke boodschap denk je hiermee af te geven?
Het ironische, en ook het pijnlijke, is dat de coalitie nu precies het tegenovergestelde gaat bereiken van wat men met al die zogenaamde handigheid beoogt.
Eerst uit volle borst een beroep doen op onze moed en opofferingsgezindheid, en dan meteen laf duiken
Er is inderdaad een flinke bereidheid om bij te dragen aan de veiligheid van ons land. De jaren dat Mark Rutte onze premier was, werden getekend door luiheid, zelfgenoegzaamheid en naïviteit. Het halve leger werd wegbezuinigd, men leunde gerieflijk tegen de Verenigde Staten aan. De dreiging van Russische agressie werd genegeerd of gebagatelliseerd – zolang er handel gedreven werd, zolang het goedkope gas stroomde, was er niets om je druk over te maken. Waarom zou je een oorlog beginnen zolang je aan elkaar kon verdienen?