Grote beslissingen blijven uit op VN-oceanenconferentie


Verenigde Naties Ook na de oceanenconferentie van de VN, die vrijdag in Nice eindigde, zijn er nog steeds te weinig handtekeningen gezet om een internationaal verdrag over bescherming van de zeeën te bekrachtigen. Ook de Nederlandse handtekening ontbreekt.
Weken van speculatie gingen eraan vooraf. Zou tijdens de internationale VN-oceanenconferentie in Nice, van 9 tot en met 13 juni, eindelijk de zo belangrijke High Seas Treaty worden geratificeerd? Zestig landen waren er minimaal nodig om het verdrag over de bescherming van internationale wateren formeel te bekrachtigen; bij aanvang van de top stond de teller op 31. President Emmanuel Macron was hoopvol: volgens hem hadden voldoende landen hun steun al toegezegd. Ursula von der Leyen, voorzitter van de Europese Commissie, zei dat de wereld nog maar „een paar inch” verwijderd was van ratificatie.
Toch eindigde de UNOC-3-top vrijdagavond met slechts vijftig handtekeningen op de teller – onder andere van Nederland bleef bekrachtiging uit. Dat gebrek aan daadkracht lijkt tekenend voor de conferentie. In de marge werden knopen doorgehakt – Peru belooft een vaarroute te verleggen ten gunste van bultruggen, Frans-Polynesië komt met een ongekend omvangrijk zeereservaat – maar écht grote beslissingen werden niet genomen.
Veel natuur- en milieuorganisaties reageren kritisch. Greenpeace spreekt in een verklaring van „holle vooruitgang”. Stichting De Noordzee schrijft op de eigen website over „een gemiste kans” en „pijnlijke afwezigheid” van de Nederlandse politiek.
Kirsten Schuijt, internationaal directeur bij WWF, zegt dat het congres zorgde voor „wind in de zeilen”, maar onderstreept ook dat het tijd wordt voor actie. „Het doel van de High Seas Treaty is dat 30 procent van de oceanen in 2030 beschermd is. Daar zijn we nog lang niet. We zeilen kortom over stormachtige zeeën en moeten goed blijven navigeren om ons einddoel te bereiken.”
Onderwatermetalen
Heet hangijzer op de conferentie was de diepzeemijnbouw, extra actueel nu het Amerikaanse bedrijf The Metals Company aanstalten maakt om mangaanknollen te oogsten van de oceaanbodem. Fabrikanten van elektrische auto’s staan te springen om die onderwatermetalen: daarmee kunnen ze meer en grotere accu’s maken. Maar wetenschappers waarschuwen al tijden dat de gevolgen voor oceaanecosystemen nog onvoldoende bekend zijn. Op dat vlak bracht de UNOC-3 gematigd goed nieuws voor de natuur: 37 landen hebben in Nice opgeroepen tot een tijdelijk uitstel, totdat meer over de precieze gevolgen bekend is.